පංසලේ තරුණ කැල විකුනා රජයේ ව්‍යාපෘති මුදල් කොල්ලකෑමේ සැලසුම නොහොත් නායකත්ව පුහුණු ගුංඩුව

බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාම විහාරස්ථානයේ තරුණ ප්‍රජාව ආකර්ශනය කරගැනීමේ අරමුණින් ඔවුන්ගේ අනාගතය ගැන සලකා නායකත්ව කුසලතා සහ දක්ෂතා වර්ධනය කීරීමට ගත් යෝජනාව පිලිබද අපගේ ප්‍රසාදය පලකරමු.

07-04-2021 දින අප වෙත විහාරස්ථානයේ ලිපි ශීර්ෂය  යටතෙ ප්‍රජාව වෙත ඉලෙක්ට්‍රොනික තැපෑල හරහා මුදා හැරි ලිපියේ සදහන් වන්නෙ පුරා දශක දෙකක කාලයක් පුරා නායක හාමුදුරුවන්ගෙ නායකත්ව කෞෂල්‍යය යටතේ විහාරයේ තරුණ කැල ශක්තිමත් වුන බැවින් අනාගතයටද මෙසේ තරුණයන් සමාජයට දායාද කිරීමෙ අරමුණ නව කමිටුවේ බලාපොරොත්තුව බවය. 


පසුගිය දෙදශකය තුල මෙම විහාරස්ථානට අපගේ දරුවන් දහම් පාසලට හෝ රැගෙන ඒමට හැකිවූයෙ පංසලේ ඇති කැන්ටිමට සහ කඩයප්පන් වලට පිංසිද්ද වන්නටය. පංසලේ නායක්තව පුහුනුව වඩාත්ම ලැබුනේ අපගේ දුවා දරුවන්ට වඩා දෙමාපියන් වන අපිටය. ඒ ගෞරවනිය නැදිමාලෙ ෂුදම්මා අපට දුන් අන, තර්ජන, ගෙරවුම් සහ පීඩන හමුවේ ලැබුනු පංසල එපාවීමේ පුහුනුවයි. 

මෙම විහාරස්ථානයේ කලකසිට පවත්වාගෙන ආ සංස්කෘතික අංග පුහුනු වීම පවා වලකාලමින්, එදා දෙමාපියන් විශාල පිරිසකගේ විරෝධය මද්‍යයේ ,දුවා දරුවනට නැටුම් ගැයුම් ;විහාරවාසී ස්වාමීන් වහන්සේලාගේ විනයට බලපාන බව ප්‍රකාශ කරමින් අහුරන ලද්දේ මේ නැදිමාලේ ෂුදම්මා අම්මන්ඩිගේ නායකත්ව පුහුනුවට පිංසිද්ද වන්නට බව අපි කවුරුත් දන්නා කරුනකි. මෙම විහාරස්ථානයේ නායක හාමුදුරුවන්ගේ සිට සෙසු හාමුදුරුවන්ට පවා නායකත්ව පුහුනුව ලබා දෙන්නෙ මේ ෂුදම්මා මැතිනිය බව පෙනීයයි.

මෙසේ පංසලේ නැටුම ගැයුම් නාට්ටි නවත්වාලීමෙන් පසු විහාරස්ථ ස්වාමින්වහන්සේලාගෙ විනය ඉතා දීප්තිමත්ව බැබලුන බව කවුරුත් දන්නා නොරහසකි.  විහාරවාසී හිමිවරු සියලු දෙනා පාහේ රහත් වී අන්තරස්දාන වන්නට හේතුවද මෙවැනි නායකත්ව කුසලතාවෙන් හෙබි ධම්මා සුධම්මා දෙපල බව ඒ රහත් හිමිවරු ඒකමතිකව පිං අනුමෝදන් කරමින් මතක් කරන කරුණකි.

පසුගිය දශකයේ තේරී පත්වූ සියලුම කමිටු මෙසේ  තරුන ප්‍රජාව පංසලට ගෙන්වා ගැනීමට  උත්සහ දැරුවද නැදිමාලේ සුදම්මාගෙ “මං පොර” ජාතකය පමනක් දේශනා කිරීමෙන් ඒ සියලු ප්‍රයත්න අපතේ ගියේ විහාරස්ථානයේ නිමක් නැති ප්‍රශ්න ඇතිකරලීමෙනි. දරුවන්ගේ නායකත්ව  කුසලතා වර්ධනය  කෙසේ වෙතත් කඩයප්පම් විකිනීමෙන් ලැබෙන අරමුදලත්, ඔවුන්ට කඩයප්පන් කැවීමේ ආනිශංසත් ඇරුනු කොට මේ වන විට මෙම විහාරස්ථානය හැරගිය පිරිස් බොහෝය.

මෙසේ මෙම විහාරස්ථානයේ නායකත්වය කෙතරම් දක්ශද යත්, අද පංසලට අත්ව ඇති ඉර්ණම  එයට මනාව සාක්ෂි දරයි. දායක පිරිසගේ කනස්සල්ල අප්‍රසාදය කෙතරම් ද යත් අනෙකුත් හාමුදුරුවරු ලවා බ්‍රිස්බේන් වටා තවත් පංසල් අටවා ගැනීමෙන් ද, පංසලේ පවත්වාගෙන ආ සිංහල පාසලට අමතරව බාහිරවද පෞද්ගලික සිංහල පාසල් විවෘත කිරීමෙන් විහාර නායකත්වයේ හැකියාවන්ට සාක්ෂි දරයි. නැදිමාලෙ ෂුදම්මාගේ මං පොර ජාතකය දිගහැරීමෙන් ඉදිරියටත් තරුණ කැලට නායකත්ව පුහුනුව ලබා දෙන්නේ නම් දහම් පාසලද විහාරස්ථානයෙන් බැහැරව පැවැත්වීමට සිදුවන කාලය වැඩි ඈතක නොවන බව මතක් කර දෙමු.

විහාරස්ථානයේ යශෝදරා දහම් පාසලින් සමාජයට බිහිවූ  වැඩදායක සතසත්පුරුෂ දරු කැල බොහෝ වන්නට පුලුවන නමුත් ඔවුනට මෙසේ නයකත්ව කුසලතාව දායාද කරන අයගෙ පෞද්ගලික ජීවිතද ඔවුන්ගෙ දරුවන් ගේ පෞද්ගලික ජීවිතද  පජාත, නන්නත්තාර  වූයේ ඇයි දැයි කියා කෙනෙක් සිතා බැලිය යුතුය. 

පංසලෙන් ඈත්වන තරුණ පිරිස් ගැන මෙසේ නැවතත් ලොකු හාමුදුරුවන්ට කරුණාව පහලවන්නේ දවසින් දවස පංසල කෙරෙහීත්, ඔහූගේත් දියාරු වී යන  ප්‍රතිරූපය ගොඩදාගනීමේ අසාර්ථක ප්‍රයත්නය සහ අරමුණින් බව පැටිකිරිය දන්නා කවුරුත් දනිති. නැතහොත් පත්වූ නව කමිටුව රවටා ශාසනික අරමුණින් තරුණ කැලට යැයි පවසා ඔස්ට්‍රේලියානු රජයෙන් සපයන ව්‍යාපෘති මුදල් මංකොල්ල කෑමටද (ලංකාවේ සුනාම් සහනාදාර මංකොල්ල කෑවෑ සේ) යන්න අප කවුරුත් විමසිලිමත් විය යුතුය….

බ්‍රිස්බේන් ලංකාරමය මිනිස් ජාවාරමට අතපොවන තිප්පොලක්ද ?

බුදු සසුනට ‘සංඝ කල්ලි’ අලුත් හෝ අපූර්ව දෙයක් නොවේ. ‘කල්ලි’ යන්න භාෂා ව්‍යවහාරය තුළ ‘කණ්ඩායම්’ යන්නට පර්යායව යෙදෙන පදයකි. ‘එක්ව කටයුතු කරන පිරිස’ යන්න එහි සරල අදහසය. එනයින් ගත් කල බුදු සසුනේ මුල්ම සංඝ කල්ලි ගැසීම සිදුවන්නේ දේවදත්ත නමැති භික්ෂුවගේ නායකත්වයෙනි. බුදු සමයෙහි හමුවන තවත් සංඝ කල්ලියක් වන්නේ ‘ඡබ්බග්ගිය’ භික්ෂූන් ය. 

මේ බරපතළ සංඝ කල්ලි ගැසීම් හැරුණු විට තවත් සැලකිය යුතු කල්ලි ගැසීම් බුදු සමය තුළම අපට හමුවේ. ඒ සියලු කල්ලිවාදයන් පරාජය කරමින් එවක සසුන ආරක්ෂා කළ මහා බලවේගය බවට පත්ව තිබුණේ ශාස්තෘවරයාණන්ය. ඒ බව වඩාත් පැහැදිලි වන්නේ ශාස්තෘවරයාගේ පරිනිර්වාණයෙන් දෙවෙනි සියවස වනවිට බුදු සසුන නිකාය 18කට බෙදී නැවත එක් කළ නොහැකි ආකාරයෙන් විසිරී යාමෙනි. 

නූතන ලාංකික සංඝ කල්ලි අතර බොදුබල සේනාව, රාවණා බලය, මහසොහොන් බලකාය වැනි නම ගත් ප්‍රචන්ඩ කල්ලිද, අහිංසක සේ පෙනුනද මහමෙවුනාව, සිරි සදහම් ආශ්‍රමය වැනි ධර්ම ප්‍රතිරූපක කල්ලිද, අනෙකුත් කල්ලි වලට උඩගෙඩි දෙන සුලු පංසල් කල්ලිද, ශ්‍රී ලංකාවෙ තුන් නිකාය සහ ඒවායේ අනු නිකාය වශයෙන්ද ශාසනය සහමුලින්ම කල්ලි ගැසී ඇත. ඔස්ට්‍රේලියාවේද පෙරාද්ණිය සිරි සුබෝධාරාම කල්ලියේ ශාකාවක් වශයෙන්, එම කල්ලියේ සාමාජිකයන්ට පමනක් වෙන්වූ බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාමය සහ අමරපුර ධර්මරක්ෂිත  නිකායික කල්ලියට පමනක් වෙන්වූ මෙල්බර්න්හී බෙරික් ශාක්‍යමුණී විහාරය සහ බ්‍රිස්බේන් ක්වීන්ස්ලන්ත බෞද්ධ විහාරස්ථානය ද සදහන් කල හැක. 

බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාම විහාරස්තානයේ විසිපස් (25) වසරක ශාසනික සේවය අගයනු වස් එහි ගිහි උපදේශකයකු එම සංවත්සර උත්සවය අමතමින් කියා තිබුනේ “අපේ පංසලේ ව්‍යවස්ථාව අනුව මෙම විහාරස්ථානයේ වැඩවාසය කල හැක්කේ පේරාදෙණිය සිරි සුබොධාරාමයේ හාමුදුරුවන්ට පමනක්  බවත් අන් කිසිම හිමි නමකට මෙම විහාරයේ අවස්තාවක් නොලැබෙන බවය.” එසේ ආඩම්බරයෙන් පැවසුවද පේරාදෙණිය සිරි  සුබෝධාරාම කල්ලිය ඔස්ට්‍රේලියාවෙ නමක් තබන්නේ විහාරස්ථානයට පැමිනීමෙන් පසු මෙරටේ නිත්‍ය පදිංවිය ලබාගෙන නැතහොත් ලංකාවට ගොස් සිවුරු හැර පලායෑමෙනි. 

වක්‍රාකාරව ඕස්ට්‍රේලියාවේ වීසා මගඩියක් සිදුකිරීමට ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයන් යොදාගෙන ඇති ආකාරය ගවේෂණාත්මක වාර්තාවක් ලෙස ඕස්ට්‍රේලියානු ජාතික පුවත්පතක් වන හෙරල්ඩ් සන් (Herald Sun) පුවත්පත පසුගියදා අනාවරණය කළේ ඕස්ට්‍රේලියාවට පැමිණීම සදහා වීසා ලබාගැනීම වෙනුවෙන් ලාංකික ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයන්ගෙන් විශාල මුදලක් ලබාගැනීමට මෙල්බර්න් නුවර සිටින ලාංකිකයන් දෙදෙනෙක් කලක සිට ජාවාරමක් සිදුකර ඇති බවයි. [1][2] ක්‍රිකට් මගඩිය මෙසේ දිගහැරෙත්දී ඔස්ට්‍රේලියානු  ආගමික සංවිධාන හා ආයතන මාර්ගයෙන් පූජකයන් සේ ඕස්ට්‍රේලියාවට ගෙන්වීමෙන් පසු වගකීම් පැහැර හැරීම හෝ ජනතා මුදල් (බදු මුදල්) උපයෝගී කොටගෙන මෙරටට සංක්‍රමණය වීමෙ අරමුණින් හෝ සංක්‍රමණය කරවීමෙ පොරොන්දුව මත, සුදුසුකම් රහිත භික්ෂූන් වහන්සේලා ගෙන්වා සිවුරුහැර යෑමට සැලැස්වීම තුලින්  ඕස්ට්‍රේලියානු ආගමන විගමන නීති උල්ලංඝනය වන්නෙද, එයින් ඕස්ට්‍රේලියානු සමාජයට වන බලපෑම ආදී යන්න සොයාබැලීමට එම ලිපියේ කතෘ වන මැන්ඩි ස්කවයර්ස් (Mandy Squires) වෙත මෙසේ බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාම විහාරය මාර්ගයෙන් පැමිනෙන හාමුදුරුවරු පිලිබදව විමර්ශනයක් කරන මෙන් දන්වා සිටින්නේ එදා මෙදා තුර බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාමයට ,එම විහාරාධීපති වත්තේගම ධම්මාවාස හිමිගෙ ගෝල පරම්පරාව ලෙස සිරි සුබොධාරාම සංඝ සාමාජිකයන් දොලෝස් (12) නමක් පමන ගෙන්වා ඇති අතර ඒ සියලු හිමිවරු ආයතනයට සමු දී ඇත්තෙ සය (6) නමක් සිවුරු හැරයාමෙනි. එයිනුත් සතර-පස් (3-4) නමක් ඕස්ට්‍රේලියාවේ ස්තිර පදිංචිය ලබාගැනීමෙන් පසු සිවුරු හැර යෑමෙන් හො විහාරස්ථානය හැරයාමෙන් අපට පසක් වන්නෙ බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාමය, විසින් පේරාදෙණිය සිරි සුබෝධාරාම සාමාජිකයන් දායකයන්ගේ බදු මුදලින් ඕස්ට්‍රේලියාවට ගෙන්වා ‘ගෙම්බො පැන්නවීම’ නැතහොත් අන්‍ය පර්‍යායකින් මිනිස් ජාවරමකට ඉඩප්‍රස්ථා ලබාදීමය.

බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාම විහාරස්ථානය හැරගිය පේරාදෙණිය සිරි සුබෝධාරාම සංඝ සාමාජිකයන් ගනන හත් නමක් (7) බව සඳහන් වේ.

(1) පේරාදෙණියෙ සුජාත (2) කමලසිරි හිමි (3) යටිනුවර සංකිච්ච (4) පිළිමතලාවේ සමාහිත (5) දඹුල්ලේ සුදේව (6) අලුත්ගම්ගොඩ ඥාණවීර (7) බොරලැස්ගමුවේ පඤ්ඤාසෝබන යන හමිවරැද

බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාම විහාරස්ථානයේ සිට සිවුරුහැර පලාගිය සංඝ කල්ලි සමාජික පිරිස වන

(1) යටිනුවර සුමේධ (2) උඩුගම ධම්මසීහ (3) බැද්දේගම නන්දිය (4) කලාවැවේ ඥානානන්ද (5) වරදංගොල්ලේ වජිර (6) ඉහලගෝනාගම නන්ද (ආගිය අතක් නොමැත)

ඕස්ට්‍රේලියාවේ කිසිම විහාරස්ථානයක හිමිවරු මේ ආකාරයෙන් එලවා දමා හෝ සිවුරු හැර නොගොස් ඇතිබැවින් මෙම ලංකාරාම විහාරස්ථානයට පටබැදි ඇති නමද එලවනාරාමය වීම හාස්‍යට නොකරුනකි.

මෙසේ සංඝ කල්ලි සමාජිකයන් මෙරටට පැමිනීමෙන් පසු හෝ නැවත පෙරලා ලංකාවට  යෑමෙන් පසු සිවුරු හැර යාම පිලිබද ඒ ඒ සංඝ නිකායික, මහා නායක, සංඝාධිකරන, සංඝ සභා මේ පිළිබද මනා විමර්ශනක් කොට ලාංකික තරුණ අසරණ භික්ෂූන් වහන්සේලා මෙරට වීසා, හෝ පුරවැසිභාවය ලබා දෙන පොරොන්දුව මත හෝ අනෙකුත් වරප්‍රසාද හමුවේ  ඕස්ට්‍රේලියාවට ගෙන්වීමෙන් අනතුරුව සිවුරු හැරීමට මංපෙත් සෑදීම තුලින් සිදුවෙන ශාසනික සුභසිද්ධිය හෝ පරිහානිය පිලිබදව තුලනාත්මක ඇගයීමක් කිරීම කාලෝචිත බව මතක් කර දෙමු. බුද්ධශාසන අමාත්‍යාංශය සහ විදේශකටයුතු අමාත්‍යාංශය ද මේ පිලිබදව අවදානය යොමුකරන්නේ නම් මෙසේ සංඝයා වහන්සේලාගේ ජීවිත ජාවාරම් කරන නායක හිමිවරුන් ගේ මාෆියාවට වැට බැදිය හැක. වත්තේගම ධම්මාවාස වැනි සංඝ කල්ලි නායකයින් මෙසේ තම ආයතනික මාෆියාව දියත් කරමින් ඔස්ට්‍රේලියානු ජන සමාජයට එක්කරන්නෙ මෙම සමාජයට අවැසි නිපුණතා හෝ කුසලතා පිරි පුද්ගලන්ද යන්න සැක සහිතය. කෙසේ වෙතත් මෙම සංඝ  කල්ලි නඩත්තු කරන්නේද ඒ ඒ විහාරස්ථ දායක සභා සහ වගතුග නොසොයා බලා ශාසනය නාමයෙන් මේ කටයුතු සදහා මුදල් පොම්ප කරන මුලාවූ අසරණ දායක පිරිසය.  

[1] http://www.themorning.lk/sl-cricket-agents-in-australia-under-scanner/

[2] http://www.sundayobserver.lk/2020/11/08/sports/sri-lanka-cricketers-duped-racketeers

කන්නෙ එලවලු වූනාට බොක්කේ දඩ මස්- ඕස්ට්‍රේලියාවේ ප්‍රධාන සංඝනායක ජවනිකාව

කලක් ඇසුරින් කෙනෙකුගේ සිල් 
ගැන යමක් දත හැකි වුවත්,

මඳක් ඇසුරින් සිල් කඳන් යැයි 

සිතත් නුනුවණ දන අහෝ

මුවේ සිනහව හදවතේ නැති

බොරුව පෙන්වන ලෝකයා වෙත

පිටතට එකක් ඇතුලට එකක් ලෙස

චරිත දෙකකින් පෙනී ඉඳිමින්⁣

ලොවක් රවටන කපටි පුඟුලෝ

මහාගුණවත් ලෙස ම සිතනා 

මනුදහම් සහ ගුණය හරි හැටි 

නාඳුනන අසරණ දනන්….

බයංකර වූ සසරෙ ඇති තතු 

කෙසේ නම් වටහා ගනිත්…

සංඝ  සමාජයේ ජීවත්වෙන බොහෝ දෙනෙකු නොමිනිස් ගති සඟවාගෙන මිනිසුන්‍ සේ සිටීමට උත්සාහ දරති. වනචාරී ශිෂ්ටාචාරයකින් පැවැත එන මිනිසා වනචාරී ගති සඟවාගෙන ශ්‍රද්ධා සහගත යතිවරයාණන් වහන්සේලා ලෙස සමාජයේ පෙනී සිටීමට උත්සාහ දරති. එවැනි ශ්‍රමණ ප්‍රතිරූපකයන් සමාජයට සිදු කරන හානිය සුළුපටු නොවේ. එදත් – අදත් – කවදත් එවැනි චීවරදාරීන්ගේ අඩුවක් දක්නට නැත. 

ඕස්ට්‍රේලියාවේ බ්‍රිස්බේන් නුවරද මෙසේ දායකයන් මුලාකොට, තම සිතැඟි රිසි සේ  දේපල කම් සැප විඳින්නාවු කපට කම්බ හොර ඝන ගෙඩියෙකු යෙහෙන් වැජඹේ. ජනතාව ඔහුගේ සිනහවට, මෘදු වදන් වලට  එදත් – අදත් – හෙටත්  හසුවෙනූ නොඅනුමානය. ඔවුන් සියළු දෙනා  පසුව හඬා වැළපෙති,නෝක්කාඩු කියති. යළි යළිත් හසුවෙති. නමුදු මේ ප්‍රයෝගකාරී කම්බ හොර තක්කඩි හාමුදුරුවන්ගේ කයිරාටිකකම්වලට හසු නොවන්නෝ ද සිටිති. එබැවින්  බ්‍රිස්බේන් ලාංකික  සමාජය යම්තාක් දුරට හෝ යහපත්ව පවතී, වඩාත් යහපත් සමාජයක් බිහිකිරීමට නම් විවිධ සමාජ මනාපී චරිත රටාවන් ආවේශ කරගෙන සිටින  මෙවැනි කපටියන් පිළිකෙව් කළ යුතුමය.

ඔවුන්ගේ සැබෑ වනචාරීත්වය සමාජයට පෙන්වා දිය යුතුය. නොමිනිස් ශාසනානුලෝමික නොවන ක්‍රියාකාරකම් අනුමත නොකළ යුතුය. සංඝනායක පට්ටමේ සිට නිකායේ මහෝපාධ්‍ය දක්වා එවැනි කෛරාටිකයන් දරන නිලතල, බලතල හෙලාදැක ප්‍රතික්ශේප කිරීමට වගබලා ගත යුතුය. එවැනි අමනයන්ගෙන් ශාසනයට හෝ රටට අයහපතක් මිස යහපතක් සිදු වන්නේ නොමැත.

මේ තත්ත්වය මනාකාරයෙන් වටහාගත් ලාංකික මහතෙකු බ්‍රිස්බේන් නුවර කෛරාටික සංඝනායක හාමුදුරු තැන මතක් කරමින් අපූරු කියමනක් අපට එවා තිබුනේ…

‘ඉත්තේ කොස් ලොකු වුණාට
ඇත්තේ ගෙඩි පුස්
ගත්තේ දෙවි වෙස් වුණාට
නැත්තේ අනුහස්
රැක්කේ පෙහෙවස් වුණාට
දැක්කේ වස් දොස්
හක්කේ බුදු රැස් වුණාට
බොක්කේ දඩ මස්’

මේ පැරණි සී පදයෙන් ඉස්මතු වෙන යථාර්ථය හැමදාටම පොදු සැබෑවකි.

බලකාමය හා ධනකාමයෙන් කුල්මත් වූ කෛරාටිකයන් හෙටත් ඔබව මුලාකර වැජඹෙනු නිසැකය. ඇතැම් විට ‍ඔබ මඟින් තම අපේක්ෂාවන් ඉෂ්ට සිද්ධ කර ගැනීමට පිඹුරු පත් සකසනු නොඅනුමානය. බලකාමයෙන් අන්ධ වූ ධනකාමයට ලොල් වූ යසස් කාමයෙන් කුල්මත් වූ මොවුන්ට මිනිස් සිතැඟියාවන්  මනා සේ  වටහා ගෙන රිසිසේ අනෙකා රැවටිය, හැසිරවිය හැක. ජනතාවට මෙම අමන කපටියන් පන්නා දැමීමට කාලය දැන් උදාවී ඇත. 

වත්මන්  ඕස්ට්‍රේලියානු  සමාජයන් තුළ මේ හක්කෙන් බුදුරැස් විහිදුවන හාමුදුරුවරු කිහිපදෙනෙකි. ඔවුන් හැම විටම ජනතාව ඉදිරියේ මහා කරුණා සමාපත්තියට පත්වූවන් සේ කතාවෙන් ප්‍රදර්ශනය කර තම යටි අරමුණු ඉටුකර ගැනීමට හැබෑම හපන්නුය. ඒ අභූත චරිත හමුවේ අපි ‘තුඃ’ කියනු විනා ඒවාට අනුගාමිකයෝ නොවන්නේ වෙමු. පක්ෂ, පාට, ජාති, ආගම් භේද නොසලකා ‘දූෂිතයන්ට’ විරුද්ධ වෙමු.

ඉදිරියේදී ජනතාව හමුවට පැමින  ශාසනය නාමයෙන් සාන්ත දාන්ත ලෙස දායකයන්ගේ පොක්ට්ටුවට විදින  බඩගෝස්තරවාදීන්ට නොරැවටිය යුතුය. හුදෙක්ම ‘හක්කේ බුදු රැස් බොක්කේ දඩමස්’ ඇති අම්බරුවන්ට තැලීමට කෙවිට අතට ගෙන මඟ බලා සිටිය යුතුය.

නිවන් දකින්න සිවුරු හැරිය හාමුදුරුවන්ගේ බාර් බණ(කෙටි කතාව)

පහුගිය දවසක පබ් එකට ඇතුලුවෙනකොටම දැකලා පුරුදු කෙනෙක් පබ් එකට ගොඩවුනා. තට්ටය වැසෙන්න තොප්පියකුත් සමග ඔහු ඇඳන් හිටියෙ කොට කලිසමක් සහ ටී-ෂර්ට් එකක්. ‘මහත්තයට මාව අඳුරන්න බැරිද ?’ උඩු රැවුලෙන් යුතු ඒ තැනැත්තා ඉතාම ප්‍රසන්න සිනහවකින් මුව සරසගෙන විමසා සිටියා.

‘හද්දෙයියනේ, මේ අපේ හාමුදුරුවො නේද ?’

‘ඔව් මම සාමින්ද හාමුදුරුවෝ. ඉස්සර මගේ නම පාතේගම සාමින්ද . දැන් මම සාමින්ද පාතේගම.’

‘දැන් මම මොකක් කියලද ඔබවහන්සේට කතා කරන්න ඕන ?’

‘මට සාමින්ද කියන්න. ඇත්තටම මම සිවුරු ඇරියේ නිවන් අවබෝධ කරගැනීමට තියන තදබල අවශ්‍යතාවය නිසා. සිවුරෙ ඉඳලා කවදාකවත් ඒක කරන්න බෑ. නිවන් දකින්න නං බුද්ධාගමෙන් එළියට එන්න ඕන. එතකොට තමයි හැබෑවට බුදුන් වදාළ ධර්මය තේරුම් ගන්න හැකියාව ලැබෙන්නෙ.’

ඔය අතරතුරේ තමයි අපේ හිතවත් විමුක්ති අධිකාරි දොස්තර මහත්තයත් එයාගෙ ඩ්‍රින්කිං පාට්නර් කමල් අබේදීර පබ් එකට ආවෙ. දුටුවනම ඒ දෙන්නටම සාමින්ද පාතේගමව අඳුරගන්න හැකිවුනේ නෑ. පස්සෙ බාර් මෑන් මේ අහවලා කියලා අඳුන්වල දෙද්දි දෙන්නගෙම මූණු පුළුටු උනා. මොකද දෙන්නම පාතෙගම සාමින්දගේ පංසල ඇසුරු නිසුරු කල මරාගෙන මැරෙන සිංහල බෞද්ධයෝ. 

‘ඔව්වා වටින වැඩ නෙවෙයි. සිවුර දාගෙන ඕස්ට්‍රේලියාවේ ඇවිල්ලා පීආර් එක (Permenant Residency) අරගෙන සිවුරු අරින එක හරියට සිවුර දාගෙන කැම්පස් ඇවිල්ලා බැච් එකේ ගෑණු ළමයෙක් බැඳගෙන ගිහි උපාධිධාරියෙක් වෙන එක වගේ.’

‘මම දන්න හාමුදුරු කෙනෙක් කටුනායකින් ඇමරිකාවට යන්න ගුවන්ගත උනේ පූජ්‍යපාද නමකින්. නමුත් ඇමරිකාවෙ Chicago එයාපෝට් එකෙන් බැස්සෙ යුරෝපීය ඇඳුමින් සැරසිච්ච මහත්තයෙක්. හරියට පාතේගම සාමින්ද, සාමින්ද පාතේගම උනා වගේ’ එහෙම කිව්වෙ කමල් අයියා.

‘ඈ සාමින්ද, දැං ඔහේ කියන්නෙ සිවුරෙ හිටියොත් නිවන් දකින්න බැහැ කියලමද ? එහෙමනං බුදු හාමුදුරුවො චීවරයක් දාගත්තෙ ඇයි ? උන්වහන්සේට තිබ්බ නේ චීවරය දාගන්නැතුව ගිහිගෙයි ඉඳන්ම බුද්ධත්වය ලබන්න’ ජින් ඇන්ඩ් ටොනික් වීදුරුවක් තොලගාන ගමන් දොස්තර විමුක්ති අධිකාර සාමින්ද පාතේගමගෙන් විමසා සිටියා. 

‘දොස්තර මහත්තයෝ, චීවරයෙන් සංකේතවත් වෙන්නෙ බුද්ධාගම. බුද්ධාගමෙන් වෙන්වීම සංකේතවත් වෙන්නෙ සිවුරු ඇරීම. ඒක නිවන් දැකීමට උපකාරයක් මිස බාධාවක් නෙවෙයි. මේ සංඝ සංස්ථාව ඇතුළෙ එහෙම පිටින්ම තියෙන්නෙ ව්‍යාපාරයක්. ලොකු හාමුදුරුවරු පොඩි හාමුදුරුවො සූරං කනවා, අපයෝජනයට ලක්කරනව,  මං හැමදාම කියනවා වගේ ඒක ඇතුළෙ හොඳටම අලෙවි කරන්නෙ නිවන කියන එක. පිං-පවු කියන ඒවා. දාන-සීල-භාවනා කියන ඒවා. මිනිස්සුන්ගෙ ශ්‍රද්ධාව, භක්තිය ගසාකෑම තමයි බුද්ධාගමේ මූලික හරය. ඉතිං සිවුරෙන් වෙන් වෙන්නැතුව මේ වැඩේ කරන්න බෑ’

සාමින්ද පාතේගමත් බියර් වීදුරුවක් තොලගාමින් පිළිතුරු දුන්නා.

‘ඒකියන්නෙ බුද්ධාගමේ ඉන්නකං නිවන් දකින්න බැරිද ?’ එහෙම ඇහුවෙ කමල් අයියා.

‘ඇත්තටම බෑ කමල් මහත්තයෝ. බුද්ධාගමෙන් කරන්නෙ මම කියන පුද්ගලයා තර කිරීම, මම කියන පුද්ගලයාට සෙත් පැතීම, මම කියන පුද්ගලයා අනතුරු උවදුරුවලින් ආරක්ෂා කිරීම. පිරිත් නූල් හොන්ඩර ගණං මම කියන පුද්ගලයගෙ අතේ ගැටගහලා,සෙත් පිරිත් සජ්ඣායනා කරලා බුදුන් වදාළ ධර්මය විකෘති කිරීම. බුදු හාමුදුරුවො දේශනා කොට වදාළේ සක්කාය දිට්ඨිය එහෙම නැත්තං මම කියලා කෙනෙක් නෑ කියලා ඔප්පු කිරීම. ඊළඟට සීලබ්බත පරාමාස, ඒ කියන්නෙ මම කියන කෙනා ආරක්ෂා වෙන්න දෙවියන්ට, යක්ෂයන්ට, ගස්-ගල්වලට බාරහාර වීම, වන්දනාමාන කිරීම නැවැත්වීම. ඊළඟට විචිකිච්ඡා, සැකය දුරු කිරීම. ඔය තුන හරියට අවබෝධ කරගත්ත නං ඕන කෙනෙකුට සෝවාන් වෙන්න පුලුවන්, සාරාසංඛ්‍ය කල්ප ලක්ෂයක් පිස්සු කෙලින්න ඕන නෑ. ‘

සාමින්ද පාතේගමගෙ කතාවෙන් දොස්තර විමුක්ති ඉද්ද ගැහුවා වගේ උනා.

‘ඈ… සාමින්ද, දැං ඔහේ කියන්නෙ දාන-සීල-භාවනා කරලා එකතු කර ගන්න පිං කන්දරාව සසරින් එතෙර වෙලා නිවන් දැකීමට හේතුපාදක වෙන්නැහැයි කියලද ? දැං මට අවුරුදු 63 ක්. මං මේ වෙනකොට මගේ පුද්ගලික ධනයෙන් ඩොලර් දාස් ගනනක් ඕස්ට්‍රේලියාව විහාරස්ථාන ලංකාවේ  අනාථ නිවාස දාන-මානවලට වැය කරලා තියනවා. ඉතිං මං කරලා තියන්නෙ ගඟට ඉනි කපනවා වගේ වැඩක් නේ. මේක යකාගෙ කතාවක් නෙ. දැං මේකෙන් ඇතිවන ආනිසංසයක් ඇත්තෙම නැද්ද ?’

‘නෑ… දොස්තර මහත්තයෝ, දුප්පත් මිනිස්සුන්ට, අහිංසකයන්ට, අසරණයන්ට ඔබතුමා දන් දෙන එක කවදාකවත් නවත්තන්න එපා. ඒක ඉතා හොඳ වැඩක්. ඕස්ට්‍රේලියාවේ දොස්තර කෙනෙක් විදියට ඔබතුමා ධාර්මිකව උපයන ආදායමෙන් යම්කිසි කොටසක් තමන් උපන් රටේ ජනතාවගෙ ඕනෑඑපාකම්වලට දෙන එක ඉතා හොඳ දෙයක්. නමුත් පිං බලාපොරොත්තුව ඒක කරන්න එපා, යහපත් ලෝකයක් වෙනුවෙන් ඒ දේ කරන්න.’ සාමින්ද පිළිවදන් දුන්නා.

‘ලෝකෙන් පිං-පව් කියන එක නැති උනොත් අමුම අමු තිරිසන් සමාජයක් නේද බිහිවෙන්නෙ ? පවට තියන බය නිසා නේද මිනිස්සු සංවරව හැසිරෙන්නෙ ? බුදුන්, දෙවියන් නැති උනොත් මුලු ලෝකමෙ එහෙම පිටින්ම අපායක් වෙයි.’ දොස්තර විමුක්ති ප්‍රති තර්කයක් ඉදිරිපත් කළා.

‘මෙහෙම හිතන්නකො දොස්තර මහත්තයෝ, බුදුන් කවදාකවත් කිව්වෙ නෑ මට වැඳපල්ලා කියලා. අපි තමයි හදාගත්තෙ බුද්ධං සරණං ගච්ඡාමි කියලා. බුදුදහම අදේවවාදී දර්ශනයක්. ඒකියන්නෙ දෙවියෙක්, මැවුම්කරුවෙක් ඒකෙ නෑ. බුදුදහමට හින්දු ආගමයි, ජෛන ආගමයි පැටලීම නිසා තමයි මේ පිං-පව් එකතු වෙලා බුද්ධාගම බිහි වුණේ. හින්දු ආගම වගේම බුද්ධාගමෙන් කරන්නෙත් කුසල් සොයා යෑම, ඒකියන්නෙ කිං කුසල ගවේසි. නමුත් බුදුදහමේ කියන්නෙ සත්‍ය සොයා යෑම හෙවත් කිං සච්ච ගවේසි. බුදුදහමේ කර්මඵලවාදයක් ගැන කියවෙන්නෑ. ඒකෙ කියවෙන්නෙ හේතුඵලවාදයක් ගැන විතරයි. මමත් අවුරුදු 20 ක් විතර සිවුරක් දාගෙන කරේ ගිරවෙක් වගේ පුරාණ අටුවාචාරීන්ගේ බොරු දායක-දායිකාවන්ට කියලා දුන්න එක. දැං මිනිස්සු අපිට ඉස්සරහින් ඉන්නවා. දැං මේ බොරුව නවත්තන්න කාලෙ හරි. ඒක නිසයි සිවුරු ඇරියේ. ඒ විතරක් නෙවෙයි දොස්තර මහත්තයො, අපාය තියෙන්නෙත් දිව්‍ය ලෝකෙ තියෙන්නෙත් අපි ඇතුළෙමයි. අපායයි දිව්‍ය ලෝකයයි කියන දෙකම අපි හදාගත්ත දේවල්. පණ පිටින් අපායෙ යන්නත් බෑ, පණ පිටින් දිව්‍ය ලෝකෙ යන්නත් බෑ..“

‘දැං ඔහේ අඩුගානෙ පන්සිල් පද පහවත් ආරක්ෂා කරන්නැද්ද ?’

‘නෑ මම සීල ව්‍රතවලින් සම්පූර්ණ මිදිලා තියෙන්නෙ. බුදු හාමුදුරුවො පන්සිල් පද පහක් ගැන දේශනා කළේ නෑ. ඕවා බුද්ධාගමේ කොටස්, බුදුදහමේ ඒවා නෑ. බුදුන් වහන්සේ කිව්වේ පුඤ්ඤ පාප පහීනස්ස, ඒ කියන්නෙ පිං කරන්නත් එපා පව් කරන්නත් එපා කියලා. ‘

බාර් මෑන්ට බුදුදහම ගැන, බුද්ධාගම ගැන එච්චරම අවබෝධයක් නෑ. ඒගැන එච්චර කියවලත් නෑ. නමුත් හාමුදුරුවරු කරන මගෝඩි වැඩ නිසා පංසල් යාම නම් බාර් මෑන් නවත්තලා ගොඩක් කල්. බුදු පිළිමයක් ඉස්සරහට ගිහිල්ලා ගාථාවක් කියලා අනේ මට පිහිටක් වෙන්න කියන්න තරම් බාර් මෑන් බොළඳ නෑ. රාජ්‍යය අනාගමික වෙන තරමට තමයි මිනිස්සු බුද්ධිමත් වෙන්නෙ. ඕස්ට්‍රේලියාව වගේ රාජ්‍යය තුළ ඕනෑම කෙනෙකුට, අවශ්‍ය ඕනෑම ආගමක්, ලබ්ධියක් ඇදහීමට නිදහස සහ අවස්ථාව තිබිය යුතුයි. ඒකට රාජ්‍ය අනුග්‍රහයක් අවශ්‍ය වියයුතු නෑ. සාමින්ද පාතේගම කියන දේවල් තුළ වසර දෙදහසක් විතර යටපත් වෙලා තිබුණු පිරිසිදු බුදුදහම අන්තර්ගත වෙනවා කියලා බාර් මෑන්ට හිතෙනවා. 

‘ලංකාවෙ දැන් තියෙන්නෙ බුදුන් වදාළ ධර්මය නෙවෙයි, සඟුන් වදාළ ධර්මය. තම තමන්ගෙ ඕනෑ එපාකම්වලට බුදුන් වදාළ ධර්මය විකෘති කරලා තමයි ඒක හදලා තියෙන්නෙ. ආණ්ඩු ක්‍රම ව්‍යවස්ථාවටත් වඩා ඉහළින් තමයි ත්‍රෛනිකායික මහා නාහිමිවරු ඉන්නෙ. ජනාධිපතිලා, අගමැතිලා, කැබිනට් ඇමතිවරු පෝලිමේ යනවා ඒ අයව හම්බවෙන්න. මේකට සම්පූර්ණයෙන්ම වගකියන්න ඕන දේශපාලනඥයෝ.’

බාර් මෑන්ගෙ කතාව සාමින්ද පාතේගම හිසසලා අනුමත කරද්දි දොස්තර විමුක්ති අධිකාරිත් කමල් අබේදීරත් නිහඬවතින් හිස නමාගෙන පබ් එකෙන් එලියට යනවා දකින්නට ලැබින…

නම් ගම් මනංකල්පිතයි……- බාර් මෑන් විසින් විරචිතයි

පේරාදෙණිය සිරි සුබෝධාරාමයේ ජාතිවාදී පිල්ලිය ඕස්ට්‍රේලියාවට වැඩමවීම සහ බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාමයේ මතුදැක්ම

මුහුණු පොතේ(facebook) තම ගෝලයන් (විහාරස්ථ හිමිවරුන්) යොදාගනිමින් ජාතිවාදී මත සමාජගත කරමින් විහාරස්ථ ලොකු කුඩා හිමිවරුන්ගේ ඔලුගෙඩි තුල අසමගිය, ජාතීන් අතර බේදය, බෞද්ධ දර්ශනයට පටහැනි, අධර්මවාදී, අධර්මිෂ්ඨ, ලෝකයා විසින් පිළිකුල් කරනා හිංසාවාදී, ඊනියාවාදී, ගොත්‍රික සංකල්ප-ආකල්ප බහාලමින්,වෛරී අදහස් ප්‍රචාරණය තුලින් ප්‍රචණ්ඩත්වය කරා සමාජය මෙහෙය වීම සම්බන්දයෙන් පේරාදෙණිය සුබොධාරාමාධිපති සහ බ්‍රිස්බේන් ලංකාරමාධිපති  වත්තේගම ධම්මාවාස හිමි චෝදනාවට ලක්වන්නෙ පසුගිය සමයේ ශ්‍රී ලංකාවේ මුහුනු පොත (facebook) පුරා පැතිරුණු කටකතා හා වෛරී ප්‍රකාශ, මුස්ලිම් ජනයාට එරෙහි ප්‍රචණ්ඩත්වයට හේතුවක් විය බව විමර්ශනයකින් අනාවරණය වීමත් සමගය.[1][2][3][28]

මින් වසර දෙකකට පෙර ලංකාව සසල කළ මාරාන්තික වාර්ගික ප්‍රහාරය තුළ සිය භූමිකාව සම්බන්ධයෙන් ෆේස්බුක් සමාගම “අපගේ සමාජ මාධ්‍ය වේදිකාව අවභාවිතය සම්බන්ධයෙන් අපගේ බලවත් සංවේගය පළ කරනවා,” යැයි 2020 මැයි මස 12 අඟහරුවාදා වාර්තාවක් නිකුත් කිරීමෙන් ප්‍රකාශ කර තිබුනේ ශ්‍රී ලංකාවේ දිගන සහ තෙල්දෙණිය ප්‍රදේශවල 2018 වසරේ පෙබරවාරී මාසයේ සිදුවූ ප්‍රචණ්ඩ සිදුවීම්, සමාජ ජාල තුළ මුස්ලිම් විරෝධී ලෙස වෛරය අවුළුවමින්  පැතිර යාම හේතුවෙනි. එය පාලනය කිරීම සදහා හදිසි නීතිය පැනවූ ශ්‍රි ලංකා රජය ෆේස්බුක් සමාජ ජාලයට ඇතුල් වීම තාවකාලිකව නවතා දැමීමටද කටයුතු කරන ලදි. එපමණක් නොව හදිසි නීතිය ප්‍රකාශයට පත් කර ඇති අවස්ථාවක ජාතීන් අතර සංහිඳියාව බිඳ හෙළීමේ අරමුණින් සමාජ ජාලා වෙබ් අඩවියක් මඟින් තොරතුරු ප්‍රචාරය කිරීමෙන් කොළඹ ප්‍රධාන පෙළේ පාසල් දෙකක ඉගෙනුම ලබන පාසල් සිසුන් දෙදෙනෙක්ද රහස් පොලිසිය මඟින් අත්අඩංගුවට ගන්නා ලදි.[1][2][3][28]

මේ කරුනු කාරනා සියල්ල සම්බන්ධයෙන් සිදු කළ විමර්ශනයකින් අනාවරණය වී ඇත්තේ මුහුණු පොත (facebook) හරහා හුවමාරු වූ වෛරය අවුලුවන සුලු සටහන්,මුස්ලිම් ජනයාට එරෙහි ප්‍රචණ්ඩත්වයට සෘජුවම හේතු වූ බවයි. තවදුරටත් ෆේස්බුක් ආයතනය  පෙන්වා දී ඇත්තේ  මෙම කලබලකාරී තත්වයට පෙර එවැනි සටහන් ඉවත් කිරීමට එම සමාගම අසමත් වූ අතර එය සිය සමාජ මාධ්‍ය වේදිකාව තුළ “වෛරී ප්‍රකාශනයට හා වෙනත් ආකාරයන්ගේ හිරිහැරයන් දිගටම පැවතීමට මෙන්ම පැතිරීමටත් හේතු වූ” බවයි…[1][2][3][28]

එම නිසා මීට වසර දෙකකට පෙර ශ්‍රී ලංකාව තුළ මුහුණු පොත (facebook) හරහා මුස්ලිම් විරෝධී වෛරය ඇවිස්සීමට දායක වීම ගැන “මේ හේතුවෙන් මානව හිමිකම් සම්බන්දයෙන් සැබැවින්ම සිදුවූ බලපෑම අප පිළිගන්නා අතර, ඒ සම්බන්ධයෙන් සමාව අයදිනවා” යන්න ෆේස්බුක් සමාගම සමාව අයැද තිබුනද එම සිද්දි මාලාවට සෘජුව හෝ වක්‍රව උඩගෙඩි දුන් ලංකාවේ ආයතන සිද්ධස්ථාන, පූජකයන් හා පුද්ගලයන් මුනිවත රකින්නේ ශ්‍රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිසම ඒ සම්බන්දව විමර්ශනය තවමත් හමාර කොට නොමැති නිසාවෙන් විය හැක.[1]

විහාරස්ථාන කිහිපයක් අතරින් මෙම තෙල්දෙණිය සිද්දි මාලාවට පේරාදෙණිය ශ්‍රී  සුබෝධාරාමය සහ එහි වසන සමහරක් හාමුදුරුවරුද පෙරමුන ගෙන ක්‍රියා කල බව වාර්තා කිරීමෙන් බලාපොරොත්තු වන්නේ ශ්‍රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිසම හමුවේ ඒ පිලිබදව සැලකර සිටීම සහ ඕස්ට්‍රේලියාවේ පුරවැසියෙකු වන වත්තේගම ධම්මාවාස හිමි වෙනත් රටකදී (ශ්‍රී ලංකාවේදී) මානව අයිතිවාසිකම් උල්ලංඝනය වෙනුවෙන් වක්‍රව දායක වීම සම්බන්දව ඕස්ට්‍රේලියානු ස්වදේශ කටයුතු සහ විදේශ කටයුතු දෙපාර්තමේන්තු (සහ ඕස්ට්‍රේලියාවේ මානව හිමිකම් උල්ලංඝනය පිලිබදව විමර්ශනය කරන සියලු රාජ්‍යය සහ රාජ්‍යය නොවන ආයතන) දැනුවත් කිරීමය. 2018 තෙල්දෙණිය ජාතීවාදී ප්‍රචණ්ඩත්වයට තමා වගකීම දරණ ආයතනයකින් සැපයූ දායකත්වය වෙනුවෙන් සමස්ථ ශ්‍රී ලංකා වාසීන්ගෙන් සහ ඕස්ට්‍රේලියානු පුරවැසියන්ගෙන් වත්තේගම ධම්මාවාස හිමි පේරාදෙණිය ශ්‍රී සුබෝධාරාමය වෙනුවෙනුත් ඕස්ට්‍රේලියාවේ බ්‍රිස්බේන් හී ලංකාරාමය වෙනුවෙනුත් සමාව අයැද සිටිය යුතුය.

පේරාදෙණිය ශ්‍රී සුබෝධාරාම සහ බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාම යන උභය විහාරාධීපති ඕස්ට්‍රේලියාවේ ප්‍රධාන සංඝනායක වත්තේගම ධම්මාවාස හිමියන්ගේ මූලිකත්වයෙන්  පේරාදෙණිය ශ්‍රී  සුබෝධාරාමයේ; මෙම තෙල්දෙණිය ප්‍රහාරයට තෙමසකට පෙර එනම් 2017 දෙසැම්බර් මස 17 දින – එම ප්‍රහාරයනට  අත්අඩංගුවට ගැනුනු ප්‍රධාන සැකකරු වන මහසොහොන් බළකායේ අමිත් වීරසිංහ[12][13], රටේ ජාතිවාදයේ පියා ලෙස හැදින්වෙන, බොදුබල සේනා ත්‍රස්ත සංවිධානයේ මහ ලේකම් පූජ්‍ය ගලගොඩඅත්තේ ඥාණසාර හිමිද[14][15] ඇතුලු තවත් ජාතිවාදී පිරිසකගේ සහභාගිත්වයෙන් සිංහාවලෝකනය නැමැති මුස්ලිම් සහ අන්‍යාගමික විරෝධී ‘අපේකමට පෙරදැක්ම’ පාඨය යටතේ ජාතිවාදී ප්‍රොපගැන්ඩා සම්මන්ත්‍රණයක්  සංවිධානය කිරීමෙන් මහනුවර වාසී ප්‍රජාව තුල වෛරය ඇවිස්සීමට කටයුතු කෙරිණ.[4]

පන්සල, පල්ලිය, කෝවිල අද ජාති හා ආගම් වාදී ප්‍රකාශ කරන මධ්‍යස්ථාන තත්ත්වයට පත්ව ඇත. ආගමික සිද්ධස්ථානවලට පැමිණ ආගමික වතාවත්වල නිරත වනා වෙනුවට එම පරිශ්‍ර තුළදී වෛරී හා ද්වේශ සහගත ප්‍රකාශ වලට සැදැහැති ලොකු කුඩා පිරිස යොමු කරනු ලබති.  පූජනීය ස්ථාන වෙත පැමිණ මුළුමනින්ම ශාස්තෘන්වහන්සේලාගේ දේශනාවන්ට පටහැනි දේ පවසමින් ජාති හා ආගම් වාදය පමණක් නොව වෛරී දේශපාලනය ද පතුරුවන මෙවන් පුජකයන්ට සහ පුද්ගලයන්ට ඒ සඳහා පූජනීය ස්ථාන තුළ අවකාශ ලබාදීම සම්බන්ධව වත්තේගම ධම්මාවාස හිමි සාමය අගයන සමස්ථ ලාංකීය ප්‍රජාවගෙන් සමාව අයැද සිටිය යුතුය.

නමුත් වත්තේගම ධම්මාවාස හිමියන් ඔස්ට්‍රේලියාවෙ බණ තලමින් නිතර කියා සිටින්නේ කුලයට හෝ ජාතියට වඩා සැම දෙන මෙත් සිතින් යුතුව සැම සත්වයකු දෙසම බැලිය යුතු බව බුදුරජාණන් වහන්සේ කරණීය මෙත්ත සූත්‍රයේදී දේශනා කොට වදාරා ඇති බවත්, මවක් තම එකම දරුවා යම් සේ ආරක්ෂා කරයිද ඒ ආකාරයෙන් ම සියලුම සත්වයන් කෙරෙහි අපරිමාණ වූ මෙත් සිත්වැඩිය යුතු බවය (මාතා යථා නියං පුත්තං – ආයු සා එක පුත්ත මනුරක්ඛේ – එවම්පි සබ්බභූතෙසු මානසම්භාවයේ අපරිමාණං). වර්ණ, ජාති, ගෝත්‍ර, ස්ත්‍රි හා පුරුෂ යන කිසිදු භේදයකින් තොරව සියලු දෙනාටම එකසේ මෙත් සිත පැතිරවිය යුතු බව ලොව වටා සාම සමුලු, සම්මන්ත්‍රණ අමතමින් සිය රටෙහි වර්ගවාදී ආකල්ප වෙනුවෙන් පෙනීසිටීමෙන් අනාවරනය වන්නේ වත්තේගම ධම්මාවාස හිමිගේ රෑ දැනියල් දවල් මිගෙල් දෙබිඩි දෙපිටකාට්ටු චරිතයයි.

https://srilankaramaqld.org.au/leadership/
බ්‍රිස්බේන් ශ්‍රී ලංකාරාම වෙබ් අඩවියේ වත්තේගම ධම්මාවාස හිමිගේ ප්‍රතිරූපය මෙසේ ලෝකයට ඉදිරිපත්කොට ඇත: ඔහු මිත්‍රශීලී  අවංක, නිහතමානී භක්තිමතෙක්‍ ය. ඔහුට සතුරන් නොමැති අතර ඊර්ෂ්‍යාවක් නොපෙන්වන ඔහු අනුකම්පාව, ප්‍රේමය සහ කරුණාවේ සංකේතයකි. ඔහු ආගමික මෙන්ම බුද්ධිමත් සමාජ සේවකයෙකු වන අතර ස්වාභාවික විපත් වලින් විපතට පත්වූවන් බේරා ගැනීමට සහ ඔවුන්ට උපකාර කිරීමට නිතර සූදානම්ව සිටින කෙනෙකි. ඔහු ආදර්ශවත් ගුරුවරයෙකු වන අතර, ධර්මයෙහි දක්ෂ සිසුන් බොහෝ දෙනෙකු  ලොව පුරා විසිරී සිටී. ඔවුන් සියලු දෙනා බුද්ධ ශාසනයට සේවය කරයි. ඔහු හස්තකර්මාන්ත ශිල්පියෙකු වන අතර පැරණි ගොඩනැගිලි ප්‍රතිසංස්කරණය කර ප්‍රතිනිර්මාණය කළ හැකි, ගඩොල් සහ බදාම උපයෝගීකරගෙන නව වයාපෘති හා ආරාම බවට පත් කිරීමේ අභියෝග භාර ගනී. බොහෝ රටවල ආරාම පිහිටුවීම මගින් ඔහු දිගු කලක් බුද්ධශාසනයේ අනුගාමිකයෙකු ලෙස සේවය කර ඇත. සියල්ලටත් වඩා, ඔහු පැවිදි ප්‍රතිපදාවට කැපවූ භික්ෂුවකි. විදේසයන්හී සාමය සහ සමගියෙහි බීජ වැපිරීමට ක්‍රියාකාරීව නිරත වේ. (පරිවර්තනය- Google Translate)

ඉන්පසු, 2018 වසරේ මාර්තු රාත්‍රියේ දිගනින් ආරම්භ වූ මහනුවර වෙලාගත් ප්‍රචණ්ඩ ක්‍රියා සහ ප්‍රහාර මාලාව දින තුනකින් පසු අවසන් වන්නේ එක් පුද්ගලයකු මියගොස් ,හාරසියයකට වැඩි දේපල, සිද්ධස්ථාන සහ වාහන සංඛ්‍යාවක්  විනාශ කර දමමින් බව ආගම හෝ ඇදහීමේ නිදහස පිළිබඳ එක්සත් ජාතීන්ගේ විශේෂ නියෝජිත ආචාර්ය අහ්මඩ් ෂහීඩ් ජිනීවාහි මානව හිමිකම් කොමිසමේ 43 සැසිවාරයට ඉදිරිපත් කළ ශ්‍රී ලංකාව පිළිබඳ විශේෂ වාර්තාවේ සදහන් කර තිබුනි.[5][6]

තෙල්දෙණිය මූලික කොටගත් මෙම මහනුවර දිස්ත්‍රික්කයේ ආගම පදනම් කොටගත් ප්‍රචණ්ඩ ක්‍රියා සම්බන්ධයෙන් දැඩි මතධාරී බෞද්ධ සංවිධානයක් වන මහසොහොන් බලකායේ නායක අමිත් වීරසිංහ ඇතුළු 140 දෙනෙකු අත්අඩංගුවට ගත් බව පොලිස් වාර්තා උපුටාගනිමින් BBC ලෝක ප්‍රවෘත්ති සේවය ඇතුලු අනෙකුත් අන්තර්ජාතික ප්‍රවෘත්ති සේවාවන් ලොව පුරා මෙය වාර්තා කරන ලදි.[6][7][8]

බොදුබල සේනාවෙන් කැඩී ආ කණ්ඩායමක් ලෙස මහසොහොන්  බළකාය සංවිධානය ආරම්භ කෙරුනේ 2016 වසරේදී මහනුවර ප්‍රදේශයේ විහාරස්ථානයකදීය. එවකට බුද්ධි අංශ හෙළිදරව් කෙරූ ආකාරයට මහසොහොන් බළකායේ රැස්වීම් හා සාකච්ඡා බොහෝ විට පවත්වා ඇත්තේ පේරාදෙණිය සුබොධාරාමය වැනි දිවයිනේ විවිධ ප්‍රදේශවල පිහිටි සමහර විහාරස්ථානවලය. මුහුනු පොත හරහා මෙම බළකායට 150,000කට වැඩි පිරිසක් සම්බන්ධ වී සිට ඇතැයි ද බුද්ධි අංශ ප්‍රකාශ කරන ලදි.[9]

ත්‍රිවිධ රත්නයේ සරණ යන බෞද්ධයින්, ත්‍රිවිධ රත්නයේ එක් රත්නයක් වෙන සඟ සරණ යෑම යනු මේවැනි යක්කුන්ගේ සරණ යෑමය.

මේ අතර තුර ලෝකයේ ත්‍රස්තවාදය සම්බන්ධයෙන් පර්යේෂණ පවත්වා ඒ පිලිබඳ තක්සේරු කරන ප්‍රධානතම සංවිධානය වන ‘ටෙරරිසම් රිසර්ච් ඇන්ඩ් ඇනලසිස් කොන්සෝටියම්’ (Terrorism Research & Analysis Consortium) හෙවත් ‘ට්‍රැක්’ (TRAC) ආයතනය විසින් ශ්‍රී ලංකාවේ බොදු බල සේනා සංවිධානය ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයක් ලෙස නම් කරන්නේ 2014 දීය.[10][11]

ට්‍රැක් සංවිධානය යනු ලොව විවිධ ජාතීන් වලට අයත් බුද්ධිමතුන්, පර්යේෂකයන් 3000 ක් පමණ එක්ව ක්‍රියා කරන ප්‍රබල ආයතනයකි. ඔවුන් මෙලෙස ලෝකයේ සංවිධාන විශාල ප්‍රමාණයක් ලැයිස්තුගත කර ඇති අතර ලංකාවේ ඊළාම්වාදී සංවිධාන රැසක් ද ත්‍රස්තවාදී සංවිධාන ලෙස නම් කර ඇති අතර, බොදු බල සේනා සංවිධානයද ශ්‍රී ලංකාවේ මුස්ලිම්, කතෝලික සුළුතර ආගමිකයන්ට එරෙහිව වෛරී ආකාරයෙන් හැසිරෙමින් ඔවුන්ට එරෙහිව ප්‍රහාර විශාල ප්‍රමාණයක් එල්ල කර ඇති බව හෙලිදරව් කරයි.

තෙල්දෙණිය සිද්දිය අලලා ශ්‍රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිෂන් සභාවේ සභාපතිනි මහාචාරිනී දීපිකා උඩගමගේ අත්සනින් යුතුව නිකුත් කරන ලද ලිපියක සටහන්ව තිබුනේ ආගමික වෛරය මත පදනම් වූ ප්‍රචණ්ඩකාරී සිද්ධිදාමයන් හා වෛරී කථනයන් සැලකිල්ලට ගනිමින් ඒ සඳහා සෘජුව සම්බන්ධ වූ පුද්ගලයන්ට පමණක් නොව ඔවුන්ට අනුබල දෙන්නා වූ සියල්ලන්ටම එරෙහිව වාර්ගික, ආර්ථික, දේශපාලන හෝ සමාජ තරාතිරම් නොතකා දැඩි ලෙස නොපැකිලව කටයුතු කිරීමේ අවශ්‍යතාව රාජ්‍ය නායකයා වන ජනාධිපතිවරයාගේ වගකීම බව‍‍‍‍ය.[7]

කරුනු කාරනා මෙසේ වෙත්දී බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාමයේ පුරප්පාඩු පිරවීමට මීලගට ඕස්ට්‍රේලියාවට ඇරයුම් කොට ඇත්තේ මෙම තෙල්දෙණිය ප්‍රහාරට හේතුවූ සමාජ ජාලා තුල ජාතිවාදය වැපිරීමට දායක වූත් බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාමයේ මූලස්ථානය වන පේරාදෙණිය ශ්‍රී සුබොධාරාම විහාරස්ථ පරිශ්‍රය තුල; මහසොහොන් බලකාය, බොදුබල සේනාව සහ සිංහ ලේ[27] සංවිධානය සමග එක්ව ලාංකීය ප්‍රජාව තුල වෛරීසහගත ප්‍රකාශ කිරීමට සැලැස්වීමෙන්, මුස්ලිම් ජනයාට එරෙහි ප්‍රචණ්ඩත්වයට අනුබලදීමේ වැඩසටහන් ව්‍යප්ත කල වත්තේගම ධම්මාවාස හිමිගේ කූඨප්‍රකට ගෝලනමක් වන පේරමන්ඩියේ සුනන්ද හිමිය.[9]

මෙත් කරුණා මුදිතා වෙනුවට ද්වෙශය , ජාතිවාදය සහ අධර්මය පැතිරවීම වෙනුවෙන් කෙරෙනා උපහාරයක්ද?

[සමාජ ජාලා තුල ජාතිවාදය වැපිරීමෙ ක්‍රියාදාමයට සමස්ථයක් වශයෙන් පේරාදෙණිය ශ්‍රී සුබෝධාරාම විහාරස්ථානයේ හිමිවරු විශාල ප්‍රමානයක් දායක වී තිබුනද ඒ අතරින් පේරමන්ඩියේ සුනන්ද හිමි ගැන පමණක් වාර්තාකරණුයේ ඔහුගේ පැමිනීම ඔස්ට්‍රේලියානු සමාජ ආචාරධර්ම (Australian Values) පද්දතියට පටහැනි නිසාවෙනි.]

https://www.facebook.com/profile.php?id=100010053694100
පේරමන්ඩියේ සුනන්ද හිමිගේ තත්කාලීන මුහුනු පොතේ  (facebook) ගිණුම මෙසේ දිස්වේ. මෙම වාර්තාකරණයෙන් අනතුරුව අදාල පෝස්ටු මකා දමා මෙම ගිණුම අක්‍රීය කරනු ඇත. එම පෝස්ටු වලට අදාල සබැඳියන් (links) පලකරන්නේ එමගින් ෆේස්බුක ආයතනය විසින් එක ගිනුමක දත්ත Cold Storage Severs 32 ක ප්‍රමානයකින් සංරක්ෂණය කරන බැවින් අන්තර්ජාතික නීතිය යටතේ සිදුකෙරෙන ත්‍රස්තවාදී ක්‍රියා හෝ මානව හිමිකම් කඩ කිරීමේ ක්‍රියාවලියනට සාක්ෂි දරන්නේ නම් එම ගිණුම් හී දත්ත සැපයීමට ෆේස්බුක් සමාගම නීතියෙන් බැදී සිටින බව මතක්කරමිනි.

පේරාදෙණිය ශ්‍රී සුබෝධාරාමයේ වාසය කරනා හිමිවරුන් බොහෝදෙනා අතරේ පේරමන්ඩියෙ සුනන්ද හිමි මෙම ජාතිවාදී ක්‍රියාවලියට මූලිකත්වය ගෙන කටයුතු කරමින් විහාරස්ථානයේ අනෙකුත් ලොකු කුඩා හිමිවරුද පොලඹවාගනිමින්, අසමගිය, වෛරය සහ ප්‍රචණ්ඩත්වය ඇති කිරීම සඳහා අත්පත්‍රිකා, පෝස්ටර්, බැනර්,ජාතීන් අතර අසමගිය වෛරය ඇති වන ආකාරයේ වැකි ප්‍රජාව අතරේ බෙදා හැර තිබීමෙන් දිගන තෙල්දෙණිය ඛේදවාචකයෙ ලේ තැවරෙන්නේ වත්තේගම ධම්මාවාස හිමි සහ පේරමනඩියේ සුනන්ද හිමි ගේ පමනක් නොව පේරාදෙණිය ශ්‍රී සුබෝධාරාම ආයතනයට සම්බන්ද සියලු අනෙකුත් ආයතන හා අනුයුක්ත ලොකු කුඩා හිමිවරුන්ගේද දෑත්වලය. 

https://www.facebook.com/photo.php?fbid=573468439664941&set=pb.100010053694100.-2207520000..&type=3&theater
පේරමන්ඩියේ සුනන්ද හිමි පේරාදෙණිය ශ්‍රි සුබොධාරාමයේ සිංහාවලෝකනය නැමැති මුස්ලිම් සහ අන්‍යාගමික විරෝධී ‘අපේකමට පෙරදැක්ම’ පාඨය යටතේ ජාතිවාදී ප්‍රොපගැන්ඩා සම්මන්ත්‍රණය 2017 දෙසැම්බර් 2 දින මුහුනු පොතේ පලකරන්නේ ‘ ජාත් යාලයැති ආදරණීය දූ පුතුනි, අපට ඔබේ සහභාගීත්වය අවැසි මොහොතයි යන ආරාධනා සටන් පාඨයක් ද සහිතවය. මෙවැනි හිමිනමකගේ ආභාසය ලැබීමට ඔස්ට්‍රේලියා වාසී ලාංකික දුවා දරුවන් කෙතරම් වාසනාවන්ත විය යුතුද.
https://www.facebook.com/photo.php?fbid=215771642101291&set=pb.100010053694100.-2207520000..&type=3
පේරමන්ඩියේ සුනන්ද හිමි විසින් ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයක් ලෙස නම් කෙරූ බොදුබල සේනාවෙ ජාතික සමගියට,ආගමික සහජීවනට බාධාවන ආකාරයේ වෛරී ප්‍රකාශ මෙන්ම අසත්‍ය ප්‍රචාරයන් මෙසේ සමාජ සමාජ ජාලා මාධ්‍යවල ප්‍රචාරය කරන්නෙ 2018 ජනවාරි 26 දින එනම් තෙල්දෙණිය ප්‍රහාරයට මසකට පෙරය. 2018 මාර්තු මස දිගන නගරයේ ඇතිවූ ගැටුම් උත්සන්න වීමට සමාජ මාධ්‍ය මගින් ගෙනගිය ප්‍රචාර සෘජුව බලපෑ බව මුහුනු පොත සමාව අයැද සිටියේ මෙවැනි පුද්ගලයන් නිසාය.
https://www.facebook.com/photo.php?fbid=618841648460953&set=pb.100010053694100.-2207520000..&type=3
බියට පත් වී සිටින තෙල්දෙණිය සහ දිගන ප්‍රදේශයේ මුස්ලිම් ජනයා එම ප්‍රදේශය අතහැර ගොස් ඇත්තේ නිවාස රැසක්ද කළහාකාරීන් ගිනිතැබීම හේතුවෙනි.එසේම කළහකාරී පිරිස් වල ගොදුරු බවට පත්ව තිබුනේ ව්‍යාපාරික ස්ථාන බව සහ මෙසේ ජාතිවාදී පදනමින් සිදුවන බොහෝ ප්‍රහාර පිටුපස ඇත්තේ ව්‍යාපාර කටයුතු අඩපන කිරීම බවට විමර්ශන වලදී හෙළිවී ඇති බව බුද්ධි අංශ ආරංචිමාර්ග අවධාරණය කෙරුනි.[18]
[19] 2018 මාර්තු 5 වෙනි දින පේරමන්ඩියේ සුනන්ද හිමි මෙසේ තෙල්දෙණියට ඇදිරිනීතිය දැමීම මුහුනු පොත තුලින් ලොවට හඩනගා කීමෙන් පසක් වන්නේ මේ කිසිවකට ඔහුගේ සම්බන්දයක් නොවන නියාවය.
https://www.facebook.com/photo.php?fbid=215771642101291&set=pb.100010053694100.-2207520000..&type=3
අධිකරණයට අපහාස කළ බවට එල්ල වූ චෝදනා හතරකට 2018 අගෝස්තු 08 වෙනිදා වරදකරු කෙරුණු ගලගොඩඅත්තේ ඥාණසාර හිමියන්ට වසර 19 ක සිරදඬුවමක් නියම කළ අභියාචනාධිකරණය එකී දඬුවම වසර 6 කින් ගෙවී යන සේ දඬුවම් නියම කළේය. [16] ඥානසාර හිමියන් නිදහස් කරන ලෙස ඇතැම් බෞද්ධ භික්ෂූන් මෙන්ම දේශපාලනඥයන් අවස්ථා ගණනාවකදී ජනාධිපතිවරයා වෙත ඉල්ලීම් ඉදිරිපත් කර තිබුණි. පසුව “ඥාණසාර හිමියන්ට ජනාධිපති සමාව දීම, ජනාධිපතිවරයා අධිකරණයට කළ අපහාසයක්” සහ අශෝභන හැසිරීමකට වරදකරු වූ පුද්ගලයෙකු නිදහස් කිරීමෙන් ජනාධිපතිවරයා ද අධිකරණයට අපහාස කිරීම අනුමත කර ඇති අතර, අධිකරණ ක්‍රියාවලියට අනවශ්‍ය ලෙස බලපෑම් කර තිබෙන බව මාධ්‍ය වාර්තා කර තිබිණි. මේ හේතුවෙන් ජනාධිපති සමාව යටතේ ගලගොඩඅත්තේ ඥාණසාර හිමි නිදහස් කිරීමත් සමඟ ජනාධිපති සමාව පිළිබඳ සමාජය තුළ ප්‍රබල විරෝදතාවය සහ සංවාදයක් මතු විය.[17]
ත්‍රස්තවාදී කල්ලියක නායකයකු අපි ගලවා ගැනීමට කුමක් හෝ කල යුතුයි යන්න මේ ඇරයුම් කරන්නේ පේරාදෙණිය ශ්‍රී සුබොධාරාම විහාර වාසී හාමුදුරුවරුන්ටය. මෙහි නම් සදහන් කර ඇති සියලුදෙනා පාහේ බොදුබලසේනාවේ සහ මහසොහොන් බලකායේ ජාතිවාදී ව්‍යාපාරයට සුබෝධාරාමයෙන් දායකත්වය දුන් පිරිස බව සිතාගත හැක. මෙය චෝදනාත්මක හෙලිදරව්වක් වන්නෙ මේ ආකාරයෙන් විහාර වාසී සමස්ථ ජ්‍යෙෂ්ඨ සංඝයා ජාතිවාදී අදහස් දරන්නෙ නම් මෙවැනි ආයතනයකින් සාසනයටත් රටටත් අනාගතයේ දායක කරනුයේ විකෘති අදහස් වලින් හෙබි සඝ පරපුරක් බවට මතක්කර දීමටය.

මෙවැනි හිමිනමක් බහු සංස්කෘතිය අතින් ලොව අංක එකේ රට ලෙස උදම් අනන ඕස්ට්‍රේලියාවට සැපත් වීම, බහු වාර්ගික – බහු භාෂාමය සහ බහු-ආගමික අනන්‍යතාවය ශක්තිමත් කිරීම සඳහා හිතකර පරිසරයක් නිර්මාණය කර ඇති මෙරටට තර්ජනයක්, නිගාවක් මිස යහපතක් නොවන බව මතක්කර දීම වැදගත්ය. තවද බහු සංස්කෘතික භාවය යටතේ ඕස්ට්‍රේලියානු ජාතික අනන්‍යතාවයේ නිර්වචනාංගයක් ලෙස එකිනෙකාගේ ආගමික පදනම, ඔවුන්ගේ ජාතියේ ඉතිහාසය, සංස්කෘතික සිදුවීම්, සමාජ අවශ්‍යතා, භාෂාවන් සහ සම්ප්‍රදායන් අරබයා ඇති අයිතිවාසිකම්, නිදහස සහ සමානාත්මතාවය හේතුකොටගෙන ලංකාවෙන් ඔස්ට්‍රේලියාවට සංක්‍රමණය වූ දහසක් ලාංකික ඕස්ට්‍රේලියානු මුස්ලිම්, ක්‍රිස්තියානි සහ බෞද්ධ පිරිසට පේරමණ්ඩියේ සුනන්ද හිමි වැනි ආගමික අන්තවාදියකු ගේ සපැමිණීමෙන් සිදුවන්නේ මහත් අගෞරවයක් සහ අසාධාරණයකි. මෙවැනි අන්තගාමී පිල්ලි ඕස්ට්‍රේලියාව වැනි රටක තිබෙන බහු සංස්කෘතිකවාදී ස්වභාවයට පමනක් නොව මෙරටේ පවතින දූශිත නොවූ බෞද්ධ ආකල්පයනටද තරුන පරම්පරාවටද මහත් තර්ජනයකි.

එපමනක් නොව ආගමික කණ්ඩායම් අතර එදිරිවාදීකම හා වෛරය ප්‍රවර්ධනය කෙරූ මහජනයා ප්‍රචණ්ඩත්වයට පොළඹවා වෛරී කතිකාවත් මගින් සාමයට බාධා පමුණුවීමෙන් නිර්මල  බුදු දහම කෙලසන අකාරයෙන් විහාරස්ථානයත් විහාරස්ථ ලොකු කුඩා හිමිවරු ෆැසිස්ට්වාදී දෘෂ්ටි තුල මොල සුද්ද කරමින් අපයෝජනය කෙරූ වත්තේගම ධම්මාවාස හිමි වේවා, පේරමණ්ඩියේ සුනන්ද හිමි වේවා ඕනෑම භික්ෂුවක්, දේවගැතිවරයෙක්, ඉමාම්වරයෙක්, පූජකවරයෙකු, වැඩිමහල්ලෙක්, නිලයක් දරන්නෙක් හෝ ඕනෑම ආගමික කණ්ඩායමක හෝ ආයතනයක බලධාරීවරයෙක්ව සිටින ඕනෑම පුද්ගලයෙකුට හෝ කිසියම් සාමාජිකයෙකු ඉහත සඳහන් ආකාරයෙන් විවිධ ආගමික කණ්ඩායම් අතර එදිරිවාදීකම, වෛරී බව හෝ අමනාපය ඇතිවන සේ ආගමික විශ්වාසයක් ඇදහීමේ හෝ ප්‍රචාරය කිරීමේ මුවාවෙන් විනාශකාරී ක්‍රියාවන් සිදුකිරීම හෝ සිදුකිරීමට උත්සාහ කරන ඕනෑම සාමාජිකයෙකුට ඕස්ට්‍රේලියානු නීති ප්‍රකාර ප්‍රතිබාධන නියෝග (restraining order) ක්‍රියාත්මක කිරීම සහ එවැනි වෛරී අපරාධ සහ අන්තවාදී ක්‍රියාවන් “කිසිසේත්ම නොඉවසීම” (“Zero-tolerance”)හා බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාමය වැනි ඕස්ට්‍රේලියාවේ ලියාපදිංචි සංවිධානයක් ,ත්‍රස්තවාදී ක්‍රියාකාරකම්වල නියැළී සිටින, සහයෝගය දක්වන,විදේශීය ත්‍රස්ත කණ්ඩායම් සමග සම්බන්ධතා පවත්වන ඕනෑම සංවිධානයක් ඕස්ට්‍රේලියානු ප්‍රජාවගේ ආරක්ෂාව තහවුරු වන පරිදි  වහාම තහනම් කිරීම ඔස්ට්‍රේලියානු රජයේ වගකීමක් බව මතක්කර දීම මෙයින් සිදුකෙරේ.

පසුවදන:

සමාජ සාධාරණත්වය, ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය මත පදනම් වූ යහපත් ආණ්ඩුකරය සහ විවිධ වාර්ගික හා ආගමික කණ්ඩායම් අතර සහජීවනය ඕස්ට්‍රේලියානු සමාජ පර්යාය පදනම් වී ඇති මූලික ප්‍රතිමාන ලෙස මෙරටට සංක්‍රමණය වූ සියල්ල දන්නා කරුනකි. එනමුත් අප මව්බිම වූ ශ්‍රී ලංකාව යනු සමාජ අසාධාරණය පිරිහුණු ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය, අයහපත් ආණ්ඩුකරණය ,ජනවාර්ගික හා ආගමික කණ්ඩායම් අතර විශ්වාසය බිඳ වැටී අසමගිය සමාජ පර්යායේ මූලික අව ලක්ෂණ බවට පත්වී ඇති රටකි. මෙම ප්‍රතිඵලයට හේතු වී ඇත්තේ සමස්ත දේශපාලන දේහය රාජ්‍ය බලය අවභාවිතයෙන් තම පටු ‍පරමාර්ථ ඉෂ්ඨ කර ගැනීම සඳහා සැදී පැහැදී සිටින පිරිස්වලට තෝතැන්නක් වී තිබීම, රටේ ප්‍රධාන දේශපාලන පක්ෂ අඩු වැඩි වශයෙන් මේ දූෂිත ක්‍රමය පවත්වාගෙන යාමට පහසුකම් සැපයීම සහ එම දූෂිත ක්‍රමයට මහජනයාගේ (පූජක පක්ශයද ඇතුලුව) සහයෝගය බල මුළු ගන්වන යාන්ත්‍රණ බවට පත්ව තිබීමයි.  

එවැනි තතවයක් ඕස්ට්‍රේලියාව වැනි රටකටද නුදුරේදී අත්වන්නෙ එවැනිම සාමාජීය දේශපාලනික සහ අන්තවාදී ආගමික ආකල්ප ඇති පුද්ගලයන් සහ පූජකයන් මේ රටට වද්දාගැනීමෙන් සහ, වද්දාගැනීමට මන්පෙත් සැකසීමෙනි. 2019 වර්ශයේ අප්‍රේල් මස 21 දින කිසිවෙක් බලාපොරොත්තු නොවන ආකාරයෙන් මුළු ලොවත්,රටත් කම්පාවට පත් කරමින් අන්තවාදී පිරිසක් විසින් කතෝලික දේවස්ථාන ඉලක්ක කර ගනිමින් බෝම්බ ප්‍රහාරයක් එල්ල කරමින් කුරිරු ලෙස මිනිස් ජීවිත රැසක් දැයට අහිමි කළෙය. එවැනි ඉරණමක් අපට අත්විදින්නට වූ මූලිකම හේතුව වශයෙන් සදහන් වන්නෙ වහාබ්වාදය පතුරුවන අන්තවාදී ඉස්ලාමීය පූජකවරුන් රටට ඇතුලුවීමයි.[20][22][23] නිසිලෙස සොයාබැලීමකින් තොරව එදා ලංකාව තුලට ආගම්වාදී නරුමයන් ඇතුලු නොකරගත්තේ නම් බෞද්ධ නාමයෙන්ද අද ආගම්වාදය හා ජාතිවාදය මුල්කොටගත් අන්තවාදයක් බිහිවන්නේ නැත.[21] එමනිසා කරුනු කාරනා සැලකිල්ලට ගනිමින් මෙම වාර්තාකරණය සුවහසක් ඕස්ට්‍රේලියානු  මහජනයා වෙත ඉදිරිපත් කරනු ලබන්නේ දූරදර්ශි ලෙස සිතාබැලීමෙන් ඕස්ට්‍රේලියානු ප්‍රතිමාන තුල ආගම ජාතිය කුමක් වුවද මෙරට සාමය පළුදු වන ආකාරයේ කුමන හෝ විස බීජ, පෙරනිමිති වලක්වාගත යුතු බැවින් ය.

නූතන සමාජ සම්මුතියට අනුකූල නොවන ගෝත්‍රවාදය,ජාතිවාදය හෝ කුලවාද පිටු දැක, සමාජය දෙස සමානාත්මතාවයකින් බැලීමට බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින් සිය ශ්‍රාවක පක්ෂය පෙළ ගැස්වමින් කටයුතු කරන්නේ දැනට අවුරුදු 2600 කට පෙරය.[24] ඒ සමාජය තුළ අන්‍යෝන්‍ය සුහදත්වය මෙන්ම මිත්‍රත්වය ඉස්මතු කිරීම තුලින් නිදහස් නිවහල් වාතාවරණයක් නිර්මාණය කිරීමටය. විශේෂයෙන් මිනිසාගේ උපත පදනම් කොට, මිනිසා ජාති හෝ කුල ක්‍රමයක් යටතට පත් කරමින්, ඔවුන්ගේ සමාජ මෙහෙයන් ද ඊට අනුරූපව සකස් කර තිබූ බ්‍රාහ්මණ සමාජ ක්‍රමය, බුදුරජාණන් වහන්සේ නිර්දය ලෙසින් හෙළා දකිමින් මානුෂිකත්වය ආරක්ෂා කරලීමට හා මිනිසා මිනිසාගෙන් දුරස්වන්නේ කුමන පදනමක් මත ද යන්න ඉතා පැහැදිලිව එදා පෙන්වා දුන්නෙය.[25][26]

ලාංකිකයන් වශයෙන් සමාජය තුල අප වඩාත් පසුගාමීත්වයට පත්ව ඇත්තේ විවිධ බෙදීම් මගින් මිනිසුන් පරාදීන චින්තනයන් වෙත ඇද දැමා ඇති හේතුවෙනි. කුල භේද හා ජාති භේදය මේ අතරින් වඩාත් ප්‍රබල සාධකයෝ වෙති. සෑම දෙනා එකාවන් ලෙසින් සලකන විට හා සම අයිතීන් හිමිවන වට පරාදීන චින්තනය ඉවත් කර ගැනීමටත් ධනාත්මක ආකල්පවලින් සිය ජීවිතය පුරවා ගැනීම මගින් සමාජය දියුණුවක් කරා ගෙන ඒමටත් හැකි පසුබිමක් නිර්මාණය කර ගැනීමට මිනිසාට හැකි බව බුදුදහම එදා පැවසූ දේ තුළින් ප්‍රායෝගිකව වර්ථමානයේ ඔප්පු කොට ඇත්තේ ඔස්ට්‍රේලියාව වැනි නූතන රටවල් බව මතක්කර දෙමු.

මූලාශ්‍ර හා සබැඳි:

[1] https://www.aljazeera.com/news/2020/5/13/sri-lanka-facebook-apologises-for-role-in-2018-anti-muslim-riots

[2] https://timesofindia.indiatimes.com/world/south-asia/facebook-apologises-for-role-in-2018-lanka-unrest/articleshow/75728940.cms

[3] https://thediplomat.com/2020/05/facebooks-apology-for-its-role-in-sri-lankas-anti-muslim-riots-should-spark-change/

[4] https://www.facebook.com/photo.php?fbid=573468439664941&set=pb.100010053694100.-2207520000..&type=3&theater

[5] https://www.ohchr.org/en/issues/freedomreligion/pages/freedomreligionindex.aspx

[6] https://www.ohchr.org/en/issues/freedomreligion/pages/freedomreligionindex.aspx

[7] https://www.bbc.com/news/world-asia-43300913

[8] https://www.aljazeera.com/news/2018/3/6/sri-lanka-imposes-state-of-emergency-after-communal-riots

[9] http://sirikatha.lankadeepa.lk/sunday/sunday_news/%E0%B6%B8%E0%B7%84%E0%B7%83%E0%B7%9C%E0%B7%84%E0%B7%9C%E0%B6%B1%E0%B7%8A-%E0%B6%B6%E0%B7%85%E0%B6%9A%E0%B7%8F%E0%B6%BA-%E0%B7%84%E0%B7%90%E0%B6%AF%E0%B7%94%E0%B7%80%E0%B7%9A-%E0%B6%B6%E0%B7%9C%E0%B6%AF%E0%B7%94%E0%B6%B6%E0%B6%BD-%E0%B7%83%E0%B7%9A%E0%B6%B1%E0%B7%8F%E0%B7%80%E0%B7%99%E0%B6%B1%E0%B7%8A-%E0%B6%9A%E0%B7%90%E0%B6%A9%E0%B7%93-%E0%B6%86-%E0%B6%B4%E0%B7%92%E0%B6%BB%E0%B7%92%E0%B7%83%E0%B6%9A%E0%B7%8A/53-525804

[10] https://www.trackingterrorism.org/group/bodu-bala-sena

[11] https://www.colombotelegraph.com/index.php/bbs-classified-as-a-terrorist-organization-by-terrorism-research-analysis-consortium/

[12] https://colombogazette.com/2019/06/04/mahasohon-balakaya-leader-granted-bail/

[13] https://www.wsws.org/en/articles/2018/03/13/muli-m13.html

[14] https://www.wsws.org/en/articles/2018/03/13/muli-m13.html

[15] https://www.colombotelegraph.com/index.php/anti-muslim-assaults-in-teldeniya-kandy-under-curfew-police-on-alert-as-bbs-shows-up/

[16] https://in.reuters.com/article/sri-lanka-monk-sentence-idINKBN1KT0UQ

[17] https://www.euronews.com/2019/05/22/sri-lanka-president-pardons-hardline-buddhist-monk

[18] https://www.thehindu.com/news/international/curfew-re-imposed-in-kandy-internet-blocked/article22967846.ece

[19] https://www.newstube.lk/news/1201-digana

[20] https://www.thecipherbrief.com/column_article/sri-lanka-reconsiders-the-nature-of-its-relationship-with-saudi-arabia

[21] https://www.hrw.org/news/2019/07/03/sri-lanka-muslims-face-threats-attacks

[22] https://www.colombotelegraph.com/index.php/the-wahhabi-invasion-of-sri-lanka/

[23] https://thuppahis.com/2019/05/05/the-transformation-of-muslim-politics-in-sri-lanka-and-the-growth-of-wahhabism-from-the-1980s/

[24] https://www.vridhamma.org/There-was-No-Caste-Discrimination-On-Path-of-the-Buddha

[25] https://www.budusarana.lk/budusarana/2015/05/03/tmp.asp?ID=fea05

[26] https://dharmaparyeshana.org/archives/643

[27] http://www.dinamina.lk/2016/02/11/%E0%B6%B4%E0%B7%94%E0%B7%80%E0%B6%AD%E0%B7%8A/%E0%B7%83%E0%B7%92%E0%B6%82%E0%B7%84-%E0%B6%BD%E0%B7%9A-%E0%B7%83%E0%B6%82%E0%B7%80%E0%B7%92%E0%B6%B0%E0%B7%8F%E0%B6%B1%E0%B6%BA%E0%B7%9A-%E0%B6%B1%E0%B6%B8-%E0%B6%BD%E0%B7%92%E0%B7%80%E0%B7%93%E0%B6%B8%E0%B7%9A-%E0%B6%AF%E0%B7%93-%E0%B6%B4%E0%B7%80%E0%B7%8F-%E0%B6%A2%E0%B7%8F%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B7%80%E0%B7%8F%E0%B6%AF%E0%B6%BA-%E0%B6%85%E0%B7%80%E0%B7%94%E0%B7%83%E0%B7%8A%E0%B7%83%E0%B6%B1-%E0%B6%AD%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B6%AD%E0%B7%8A%E0%B7%80%E0%B6%BA%E0%B6%9A%E0%B7%8A-%E0%B6%8B%E0%B6%AF%E0%B7%8A%E0%B6%9C%E0%B6%AD-%E0%B7%80%E0%B7%99%E0%B6%B1%E0%B7%80%E0%B7%8F?page=4

[28] https://apabhransa.files.wordpress.com/2020/10/c174d-srilankahria_executivesummary_final.pdf

ඕස්ට්‍රේලියාවේ කූඨ හාමුදුරුවරු මෝඩ දායකයින් සහ ව්‍යාජ ශ්‍රද්දාව

ලංකාවේ බෞද්ධයින් සියලුම දෙනා පාහේ බුදුන්ට විශාල ගෞරවයක්, භක්තියක් හා බියක් දක්වන අතර ධර්මය කෙරහිද එසේම වේ. එසේම සංඝයා කෙරෙහිද බෞද්ධයින් තුළ විශාල ගෞරවයක් භක්තියක් හා බියක් තිබේ.  මේ බිය හේතුවෙන්ම සමහර සංඝයා ගිහි දායකයන් අයතා ලෙස හසුරුවනා මෙන්ම තමන්ගේ වාසියට ප්‍ර්‍යෝජනයට නම්මාගන්නේ සූක්ෂම ලෙසිනි. මෙසේ සංඝයා වහන්සේලා එදිනෙදා ජීවිතය තුළ විවිද අවස්තා වලදී විවිදාකාරයෙන් බෞද්ධයාට මුණ ගැසේ. එම මුණ ගැසීම හා අන්තර් සම්බන්ධය තුළ ඇතිවන ගෞරවය සමාජය හා සංඝ සමාජය අතර පැවැත්ම සම්බන්ධයෙන් තීරණය වේ. වසර 2600 ක් පැරණි බුද්ධ දර්ශනය තුළ සංඝයා වහන්සේලාගේ පැවැත්ම පිළිබඳව හොදින් විග්‍රහ කර තිබේ. බුදු දහමේ ඇති සියළුම සුත්‍ර පිටක වල මූලික පරමාර්ථය වන්නේ සංඝ සමාජයේ විනය සකස් කිරීම හා කාර්ය කොටස සමාන්‍ය සමාජයෙන් වෙන්කර දැක්වීමයි. බුද්ධ දර්ශනයේ පැවැත්මට සංඝ සමාජයේ ස්ථාවර භාවය පිළිබඳව වැදගත්කම අවුරුදු 2600 කට පෙරත්, අදත්, හෙටත් බෞද්ධ වියතුන් හා බෞද්ධ නායකයින් විසින් සමාජයටත් රාජ්‍යයටත් සංඝයා වහන්සේලාටත් පෙන්වා දී තිබේ.

ඉතිහාසය මෙසේ වෙත්දී ,ලංකාවේ සංඝ සමාජය දැනට වසර දහයකට, පහළවකට පෙරමෙන් නොව අද බොහෝ සේ පිරිහී තිබේ. මීට දශකයකට එපිට සංඝයාවහන්සේ නමක් යනු සාමාන්‍ය සමාජයට මහත් ආශ්වාදයක්, ගෞරවයක් ගෙන දුන් සමාන්‍ය සමාජයට වඩා ඉහළින් වැජබුණු සමාජ කොටසක් විය. එවකට සිවුරුදර සංඝයා වහන්සේ නමක් ගිහි නිවසකට වැඩම කරන්නේ නම් ඒ පාංශුකූලයක්, දාන මාන පිංකමක් හෝ පිරිත් පිංකමක් සඳහාමය. ස්වාමීන්වහන්සේ නමක් විහාරස්ථානයෙන් එළියට වැඩම කරන්නේ නම් මුළු දායක ගම්මානයම එය දැනගන්නා අතර නිශ්චිතවම ස්වාමීන්වහන්සේ ගමන් කරනා දිශාව ගැමියෝ අනුමානයෙන් නිශ්චය කරති. ස්වාමීන්වහන්සේ අදාළ ස්ථානයට වඩින විටත් එම ස්ථානයේ ප්‍රජාව සුදු රෙදි අතුරා ආසනයක් පනවා පා දෝවනය කොට අහළ පහළ ගෙවල් හත අටකට පණිවුඩ යවා උපාසක උපාසිකාවන් ගෙන්වා සංඝයාවහන්සේ හා අදහස් හුවමාරුවට හා තෝල්ක කටයුතු වලට එම මොහොතේ සොයා ගත හැකි බුද්ධිමත්ම ගැමියා ගෙන්වා සුදානම්ව සිටී. ස්වාමීන්වහන්සේගේ වැඩමකිරීම එම පවුලේ හෝ එම පරම්පරාවේ වසර ගණනාවක නොමැකෙන මතකයක් ඉතිරිකර යයි. නමුත් පසුගිය දශකය තුළ සංඝ සමාජය සම්පුර්ණයෙන් වෙනස් විය. අද නිවසක් ඉදිරිපිට ත්‍රීවිලරයක් නැවතුවහොත් නෑදෑයෙක්, චණ්ඩියෙක් සමහරවිට හාමුදුරුනමක් නිවසට පැමිණෙනු ඇත. එසේ පැමිණ දොරකඩ හිටගෙනම පැමිණි රාජකාරිය හෝ බිස්නස් එක කථාකර ත්‍රීවිලරයේම නැගී ආපසු යනු ඇත. අද සංඝයාවහන්සේලාගේ කාර්ය කොටස, ගෞරවය කෙතරම් විනාශ වී ඇත්ද යත් සංඝයාවහන්සේලා හාඩ්වෙයාර්වල, ඉලෙක්ට්‍රොනික් බඩු කඩවල, ටෙලිෂොප්වල, ගරාජ් වල, දේශපාලන රැස්වීම්වල, ත්‍රීවිලර් රථගාල් තුළ, බස්පොලේ, දුම්රියපොලේ, දේශපාලන රැස්වීම් වල, රණ්ඩු සරුවල් වන තැන්වල, නිවාඩු නිකේතන වල නිතර දැකිය හැකිය. තවමත් සංඝයාවහන්සේ නමක් දැකගත නොහැක්කේ නීතියානුකූල නොවන ගණිකා නිවාසයක පමනක් වුවද පසුගිය සමයේ බ්‍රිස්බේන් ලංකාරාමයේ පූජක වරයෙක් කානතාවක් සමග ඇතිකරගත් සම්බන්දයක් දුරදිග යෑම හේතුවෙන් උසාවියට පවා කැදවා තිබු අවස්තාවක රටෙන් පිටකරන ලදි.( ඒ පිළිබද විශේශ හෙලිදරව්වක් ලගදීම පලකිරීමට බලාපොරොත්තු වෙමු)

ලාංකීය සංඝ සමාජයේ පිරිහීමට මුලික වශයෙන්ම වගකිව යුත්තේ ලාංකීය දේශපාලන ව්‍යුහය සහ දේශපාලකයෝය. මන්දයත් පසුගිය දස වසර තුළ දේශපාලන උපකරණයක් ලෙස ආගම භාවිතා කිරීම නිසාවෙන් බුද්ධාගම නියෝජනය කරනු ලබන ප්‍රධාන සාමාජ කණ්ඩායම්වල සංඝයාවහන්සේලාට අනවශ්‍ය දේශපාලන බලයක්ද, ධනයක්ද ලබාදී දේශපාලන අතකොළු ලෙස භාවිතා කිරීමෙන් සංඝ සමාජය කෙරෙහි තිබූ ගෞරවය සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයකින් විනාශ කරන ලදී. එමනිසා  වර්ථමානයේ දරුමල්ලන්, අධ්‍යාපනය ලබන මධ්‍යම පාංතිකයින් සීඝ්‍රයෙන් පන්සලෙන් ඉවත්වී ඇති අතර බොහෝ දෙනෙක් මෙම පන්සල් වල සංඝයා වහන්සේලා සමග අර්බුද ඇතිකරගෙන තිබේ. මෙසේ දේශපාලනය උදෙසා පූජක සරණ ගිය නායකයන් අතර රාජපක්ෂ රෙජීමයට හිමි වන්නේ අංක එක බව කිව යුතුය. ඔවුන් භික්ෂූන් වහන්සේලා දිනා ගැනීමට මහජන මුදල් වියපැහැදම් කළ අන්දම සීමාවකින් තොර විය. එයට අමතරව පිරිවෙන් සහතිකයක් හෝ නොමැති පූජකයනට ඕස්ට්‍රේලියාව වැනි රටවල් වල  ප්‍රධාන සංඝනායක පදවි ආදී නොයේක් පුහු නම්බූ නාම ප්‍රදානය කොට තමනගේ දේශපාලන අතකොලු කරගන්නා ලදි. මෙසේ නම්බුනාම ලද පූජකයන් අප මෝඩ සංක්‍රමණිකයන් ඔස්ට්‍රේලියාවෙදී පාවඩ දමා පිලිගත්තේ මහත් හරසරිනි.

ඕනෑම අපරාධකාරයෙකුට, දුෂිතයෙකුට, තක්කඩියෙකුට සේවය කිරීමට සැදී පැහැදී සිටින පූජක පිරිසක් ලංකාවේ බිහිව සිටීමෙන් සැබවින්ම දේශපාලනඥයන්ටත් වඩා පහත් මට්ටමකට අද සංඝයා වැටී සිටින බව පෙනී යන්නේ රාජ්‍ය නායකයන් ග‍්‍රහණයට නතු කර ගැනීමට ඔවුන් අනුගමනය කරන විවිධ මාර්ගය. අස්ගිරියේ අනු නායක හිමි නමක් ආරක්ෂක ලේකම් නිවෙසින් දන් වළදා හිට්ලර් භෞතීස්ම කරන විට එම ජනාදීපති අපේක්ශකයා වෙනුවෙන් ආශීර්වාදාත්මක බෝධි පූජා පවා බ්‍රිස්බේන් හී ලංකාරාමය වැනි විහාරස්ථාන වල පවත්වා රට පාලනය කිරීමට ආරාධනා කරන ලද්දේ සුළු ජාතීන් වනසා දැමීමට එම නායකයා සමත්ය යන විශ්වාසය පෙරදැරිකොටගෙනය. මේ සැබෑ බුද්ධ පුත‍්‍රයන් ද? මෙම බොධි පූජා වලට පැමින සාදු සාදූ කීවේත් සැබෑ බෞද්ධයන්ද ? පටු අරමුණු වෙනුවෙන් බෝධීන් වහන්සේ වටා දායකයන් රැස්කොට දෙන පණිවුඩය ශ්‍රී සද්ධර්මයද?

Photo Courtesy: Facebook page -‘Bhante Sunanda’

ගිහි සමාජයට හොදින් ජීවත්වීමට මග පෙන්වීමට සිටි සංඝ සමාජය අද ගිහි සමාජය මතට කඩා වැටී තිබේ. එකිනෙකාගේ ගෞරවය, භක්තිය සම්පුර්ණයෙන් විනාශ වී තිබේ. අද දේශාපාලනඥයින් කල්පනා කරනුයේ සංඝ සමාජය යනු රුපියල් ලක්ෂයකට දෙකකට තම දේශපාලන උපකරණයක් ලෙස භාවිතා කල හැකි සමාජ උපකරණයක් ලෙසයි. මෙයට දශක දෙකකට පෙර එය බෙන්ස් කාර් රථයක් වු අතර අද එය රුපියල් ලක්ෂයකට දෙකකට බැස තිබේ. හෙට එය රුපියල් පන්සියේ දහසේ ලංසුවට අඩුවීමට ගතවන්නේ තව නොබෝ දිනකි.

අප මාතෘභූමියේ තත්වය මෙසේ වූ විට එවැනිම ජඩ සම්ප්‍රදායක් ඔස්ට්‍රේලියාවේද දැන් දැන් ප්‍රකට වන්නෙ එම දේශපාලන බල පුලුවන්කාරකම් වලින් හිස උදුම්මාගෙන සිවුරට මුවා වී ඕනෑම අසික්කිත වැඩක් කොට ඔස්ට්‍රේලියානු නීතිය ද  අබිබවා යත හැකයි සිතන පූජකවරුන් නිසාවෙනි.  ලංකාවෙ මෙන්ම ඕස්ට්‍රේලියාවේද  ගිහියන්ට වඩා ඇතැම් පූජකයෝ, දේපල, මුදල් රැස් කරයි. ගිහියන්ට බණ දෙසමින් සියලු පස්පව්, දසඅකුසල් වල නිරත වෙයි, මුදල් වංචා, මහා ධනස්කන්ධයන් වැය කරමින් කීර්තිය පිණිස පවත්වන මිත්‍යා පුදපුජා, ආරාම වෙළදපොලවල් බවට පත්කිරීම්, ලාංකික දේශපාලුවනට ගොට්ට ඇල්ලීම් වැනි අකටයුතුකම් වලම නිරත වෙයි. ප්‍රසිද්ධියෙන් තොරව කිසවක් සිදු නොකරයි. වැලි ඇටයක් දුන්නද එහි ජයාරූප සමාජ මාද්‍යයේ පල ක‍රයි. කෙතරම් ගොඩනැගිලි නිර්මාණය කලද සැහීමකට පත් නොවේ. ජීවිතයේ ගැටළු වලට මුහුණ දීමට ගිහියන් හට උපදෙස් දෙන ඔවුන්, තමන් හට යම් ගැටළුවක් සිදුවූ විට දායක සභාව සහ දායකයන් හමුවේ වැද වැටේ. සිවුර ඉදිරියේ මෝඩ වන දායකයොද මේ සියලු අකටයුතුකම් දැක දැකත් එහෙයි ගාමින් ඒ පූජකයන්ට ගොට්ට අල්ලති. එසේ ගොට්ට ඇල්ලීමෙන් තම දරුවනට හා මතු පරම්පරාවට ලබා දෙන පූර්වාදර්ශය නම් පූජකයනට ඔනෑම ජඩ වැඩක් කල හැක යන්න පමනක් නොව එසේ කිරීමෙන් නිවනද ලබාගත හැකි බවය.

මෙසේ බුදුන් දැකීමට අසමත්ව සිටින පිරිස අතර සැබවින්ම අද ඉදිරියෙන් සිටින්නේ භික්ෂූ වේශයෙන් සිටිනා පූජකවරුන් බව පැවසීම නිවැරදිය. බුදුන් නොදකින සඟුන් සිටින රටක ධර්මයට අත්වන ඉරණම අපි දකින්නේ අප මාතෘ භූමිය වන ශ්‍රී ලංකාවෙනි. වත්මන් ලංකාවේ බෞද්ධ සංස්කෘතිය බුදුන් නොදකින සඟුන්ගෙන් ගහණ වීම අනාවරණය කරන්නේ රටේ විනාශයට තුඩු දී තිබෙන මූලිකතම ඛේදය හා සම්බන්ධ යථාර්ථයයි. ඒ ඉරනම ඔස්ට්‍රේලියාවට නුදුරු අනාගතේ  අත්වන්නේද ඒ ක්‍රියා පටිපාටියට උඩගෙඩි දෙන්නාවූ ද ඒවා අගයන දායක පිරිස නිසාවෙන් බව මතක්කර දීම කාලොචිතය.

යකාගේ කම්මලේ භාවනා මද්‍යස්ථානය

බ්‍රිස්බේන් ශ්‍රී ලංකාරාම විහාරස්ථ යෝජිත භාවනා මද්‍යස්තානයේ සංවර්ධන කටයුතු සිදුකරගැනීමට එම භූමිය තුල ඔනෑම කෙනෙකුට රිසි සේ භාවනා කුටියක් (වාසස්ථානයක) සාදාගැනීමට ඇති හැකියාව තුලින් මෙම ව්‍යාපෘතිය ප්‍රවර්ධනය කිරීමට යෝජනා වී තිබීම, එම විහාරාධීපති සහ කමිටුව විසින් ශාසනය නාමයෙන් ඉදිරිපත් කරන  සුවහසක් දායකයන්ගෙ මුදල් නාස්ති කරනා තවත් අදූරදර්ශි ක්‍රියාවකට මුලපිරීමකි.

සමස්ථයක් වශයෙන් මෙම ව්‍යාපෘතිය  පුස්සක් වන්නෙ ඒ වටා ඇති පැහැදිලි දැක්මක් හෝ මනා සැලැස්මක් නොමැති නිසාවෙනි. ඔස්ට්‍රේලියානු සමාජ ක්‍රමය යටතේ තමන්ට හිමිකම් නොපැවරෙන දේපලකට ආයෝජනය කිරීමෙන් ගැටලූ රාශියක් මතුවන බව ඒ වෙනුවෙන් දායක වීමට ප්‍ර‍ථම කෙනෙකු මනාව සිතා බැලිය යුතු කාරනාවකි. ශාසනය පෙරදැරි කොටගෙන භාවනා කුටි සාදනවා යැයි හගවා ඊට හාත්පසින්ම වෙනස් කූට අරමුණකට දායක පිරිස් යොමුකරවන්නෙ  නිවන පෙන්වා වුවද ඒ පිලිබද මනා අවබෝදයකින් හෝ සොයා බැලීමකින් තොරව කටයුතු කිරීමෙන් ඒ පිරිස් මුලාවට පත්වනවා මිස එයින් අත්වන අද්‍යාත්මික ප්‍රතිලාභයක් නොමැත. තමාට මෙම භූමියෙ සාදන කුටියේ අයිතිවාසිකම හිමි නොවුනද එය ශාසනික කටයුත්තක් නිසාවෙන් ඇතිකරගත්තා වූ අති ශ්‍රද්දාවෙන් අන්දවීද, මෙම ව්‍යාපෘතියේ ඵලදායිතාව සහ ශක්‍යතාවය කෙතරම් අව්‍යාජ වන්නේද යැයි සොයා නොබැලීම මහත් අනුවන කමකි.

ඒ අනුව විමසා බැලූවිට මෙම නව භූමිය ආශ්‍රිතව භාවනා කුටි සෑදීම සම්බන්දව පැන නගින ගැටලු රාශියක් වේ. ඒවා ගැන මනාව සිතා බලා ඒ සදහා දායක විය යුතුද නැත්ද යන්න තීරනය කිරීම ප්‍රජාව සතුය.

1. නිවසක් සහිත නව භූමි භාගය මිලදී ගැනීම පසුපස පවත්නා වංචාකාරී මෙන්ම විනිවිදභාවය රහිත වැඩපිළිවෙළ .

ඒ පිලිබදව කෙරුනු සවිස්තරාත්මක හෙලිදරව්ව මෙහි ” පවුල් අවුලක් විහාරස්ථ  දායකයන්ගේ කරමතින් අරින ඕස්ට්‍රේලියාවේ නායක හාමුදුරුවො ” නමින් වෙනම පලකර ඇත.

2. මෙම භූමියේ පිහිටීම  භාවනා මද්‍යස්ථානයක් සදහා ප්‍රායෝගික හෝ විනයානුකූල යෝග්‍යතාවයකින් තොරවීම.

මෙම භූමිය පිහිටා ඇත්තෙ විහාරස්ථානයට සමාන්තරව ඒ හා සම්බන්ද වන මාර්ගය, දුම්රිය මාර්ගය සහ M5 (Centanary Highway) මහා මාර්ගයට මීටර් පනහක් (50m) වැනි හූවකට අඩු කෙටි දුරකිනි. විහාරස්ථානයට සහ මෙම භූමියට සම්බන්ද Considine Street හී වාහන වලින් සිදුවෙන බාදා වලට අමතරව කාර්‍යබහුල වෙලාවන් හිදි සෑම විනාඩි 15කට වතාවක් සහ ඉන් බාහිර සෑම වෙලාවකම පැය භාගයකට වතාවක් උදෑසන 5.30 සිට රාත්‍රී 12.00 දක්වා එකවිට දෙපසට ගමන් කරන දුම්රිය දෙකකින් ගෙනෙන ගෝසාවත්, අතොරක් නෑර දුම්රිය මාර්ගය ඔබ්බෙහි ඇති මහා මාර්ගයෙන් (M5) පැමිනෙන බාදාකාරී ශබ්දයන්ද මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සැලකිල්ලට ගත යුතු වේ. 

3. මෙම භූමියේ  නීත්‍යානුකූල වශයෙන් ඉදිකල හැකි ගොඩනැගිලි ගනන එම ගොඩනැගිල්ලකට හිමි පිරිවැය හෝ සැලැස්මවල් (Master Plan), රජයේ අනුමැතිය ආදිය දේ  පිළිබද ප්‍රජාව දැනුවත් කර නොමැති වීම. – අංක 7 කරුන සමග සැසැදේ.

4. භාවනා කුටි සැදීමෙන් එවා නඩත්තුව සහ පවත්වාගෙන යැමේ පිරිවැය, ඒ සදහා මුදල් සම්පාදනය කරගැනීමේ ක්‍රියාපටිපාටිය පිලිබද පැහැදිලි විග්‍රහයක් නොමැති වීම. (පවතින නය බරත් සමග)

5. ගිහි දායක ප්‍රජාව සදහා වෙන් කෙරෙන මෙම කුටි මෙහෙණින් වහන්සේලාටද කෙටිකාලීන, දිගුකාලීන වශයෙන් ලබාදීමෙන් ගිහි පැවිදී සම්මිශ්‍රණය විනයානුකූලව ගැටලු මතුකර දීම.

6. මෙවැනි ගිහි -මෙහෙණි සුසංයෝගී භාවනා මද්‍යස්ථානයක් ඔස්ට්‍රේලියාවෙ හෝ ලොව වෙනත් ස්ථානයක නොවීමෙන් මෙය නව සංකල්පනාත්මක ව්‍යාපෘතියක් වශයෙන් ආයෝජනය කිරීමෙ අවදානම.

7. අක්කර පහක භූමිභාගය තුල කුටිවලට අමතරව යෝගා මද්‍යස්ථානයක්, ජාත්‍යන්තර බෞද්ධ මද්‍යස්ථානයක් වශයෙන් මෙම භූමියෙ අවශ්‍යතාවය පෙන්වාදුන් කරුනු සදහා ප්‍රමානාත්මකව යට්තල පහසුකම් සපයාගන්නේ කෙසේද සහ එම ගොඩනැගිලි අතරේ භාවනා කිරීම සහ භාවනා වැඩමුලු කෙසේ කරගත හැකිද, මෙහෙණින් වහන්සේලා සහ ගිහි පිරිස කෙසේ මග වඩන්න්නනේද  විස්තරාත්මක විග්‍රහයක් නොමැති වීම.

මෙම කරුනු කාරනා සැලකිල්ලට ගැනීමේදි පෙනීයන්නෙ තමාගේ කුටිය තමාගේ වියදමින් සාදාගැනීමේ සංකල්පය තුලින් දිගුකාලීන ශක්‍යතාවක් නොමැති සැලැස්මක් ඉදිරයට දමා ඉටු කරගැනීමට බලපොරොත්තු වන “පවුල් අවුලක් විහාරස්ථ  දායකයන්ගේ කරමතින් අරින ඕස්ට්‍රේලියාවේ නායක හාමුදුරුවො” ලිපියේ ප්‍රකාර කූට ප්‍රාථමික  කාරනාව සාක්ශාත් කරගැනීමයි. මෙම ගිහි පැවිදි මිශ්‍ර භාවනා මද්‍යස්ථානය දැනට සංකල්පමය වශයෙන් පවත්වා ගැනීමේ වෑයමක් විදහා පෑවද බදුගෙවන මහජන මුදලින් මිලදී ගන්නා මෙම භූමියේ තවත් ගත හැකි වෙනදු කිසිදු ඵල ප්‍රයොජනයක් සිතා ගත නොහැක. මෙම භූමිය මිලදී ගැනීමේ දායකත්වයට අමතරව කෙනෙක් මෙහි කුටියක් සෑදීමෙන් අද්‍යාත්මික මග දියුනු කරගත හැකිය  සිතනවානම්  එතරම් මුලාවක් නොමැති තරම්ය. කරුනු  කාරනා මෙසේ වුවද පැවිද්දනට ද නොමැති ගිහියනටද නොමැති පැහැදිලි ව්‍යාපෘතියක් නොමැති, කෙටුම්පත් නැති, මෙම යෝජිත භාවනා මද්‍යස්ථානය කපට විහාරාධීපති  හිමිගේ  සිතළු වලට එහෙයි ගාමින් එකගතාවය පලකරන විද්වත් විහාරස්ථ කමිටුවද කරන්නේ දැනුවත්ව හෝ නොදැනුවත්ව ප්‍රජාව නොමග යැවීමය. 

පවුල් අවුලක් විහාරස්ථ දායකයන්ගේ කරමතින් අරින ඕස්ට්‍රේලියාවේ නායක හාමුදුරුවො.

බ්‍රිස්බේන් ශ්‍රී ලංකාරාම විහාරස්ථානයට නව ඉඩමක් මිලදී ගැනීම පසුපස ඇති වංචනික ක්‍රියාපටිපාටිය මෙන්ම එම විහාරාධීපති ඔස්ට්‍රේලියාවෙ ප්‍රධාන සංඝනායක වත්තේගම ධම්මාවාස හිමි විසින් බදු ගෙවන ජනයා රවටා තම පෞද්ගලික කාරනයක් ඉටුකරගැනීම සදහා දායක සභාව සහ සමස්ථ ප්‍රජාවම මුලාකර එම භූමි භාගයෙන් කොටසක් සිතුසේ තම සමීපතයෙකුට නීතියෙන් වෙන්කරදීමේ අභිප්‍රායෙන් ව්‍යවස්තා වීරෝධී ලෙස කටයුතු කිරීම පිලිබදව දැඩි පිළිකුල් සහගත අප්‍රසාදය පලකරමු. 

විහාරස්ථානයට නව භූමිභාගයක අවශ්‍යතාවය මතුකරමින් අවස්තා කිහිපයකදී එහි අරමුණු නන් අයුරින් වෙනස් කොට ශාසනික කරුනක් වශයෙන් ප්‍රජාව එත්තු ගන්වා, එම එකදු කාරනාවක් සදහාවත් යෝග්‍ය නොවන මෙම ඉඩම මිලදී ගැනීමේ එකායන අරමුන එම විහාරාධීපති සමීප ඇසුරක් පවත්වන නැදිමාලේ සුදම්මා මෙහෙණිය ගේ පෞද්ගලික අවශ්‍යතාවයක් ඉටුකරලීම බැව් අපට ඒත්තු යන්නේ; විහාරස්ථානයට නව භූමි භාගයක අවශ්‍යතාවය කලක සිට තිබුනද එය සාදාරනීකරනය කරනු වස්, රථ වාහන නැවැත්වීම, දිනෙන් දින වැඩිවන ලාංකීය ප්‍රජාව, දහම්පාසල ව්‍යප්ත කිරීම, යෝගා මද්‍යස්ථානයක්, භාවනා මද්‍යස්තාන්‍යක්, අන්තර්ජාතික බෞද්ධ මද්‍යස්තානයක්, මෙහෙණි ආරාමයක් ආදී, පැහැදිලි ව්‍යාපෘති වාර්තවකින් හෝ යථායෝගීතාවයකින් තොර, විහාරයට යාබද උක්ත එකම අරමුණක් සදහාවත් යෝග්‍ය නොවන නිවසක් සහිත මෙම භූමිභාගය දායක සභාවේ පූර්ණ එකගතාවය නොමැතිව ලබාගැනීමට වෙරදැරීමයි. දායක කමිටු සාමාජිකයන් සහ අනෙකුත් සැදැහැති කීහිප දෙනෙකු වර්ථමාන  විහාරස්ථ නය බර සහ මාසික වියහියදම් පවා සපුරාගැනීමට අපහසුතාවයක් පව්තිද්දීද තවදුරටත් නයවීම කාලෝචිත නොවන බව දන්වා සිටියත් මෙම ව්‍යාපෘතිය ඉදිරියට ගෙනයෑම අත්‍යාවශ්‍ය කරුනක් වශයෙන් විහාරාධීපති හිමියන්ගේ දැඩි උවමනාව මත සභා සම්මත කරගත් බව නොරහසකි.

පසුව මෙම ඉඩම මිලදි ගැනීමට මුදල් සම්පාදනය කරගැනීම සදහා නනාප්‍රකාරයේ පරස්පර හේතු, අරමුණු දක්වන විහාරාධීපති හිමි සම්පාදනය කෙරූ සම්මාදම් ලිපි ප්‍රජාව තුල තැපැලෙන්, ඉලෙක්ට්‍රෝනික මාද්‍යයෙන් හා දුරකතන ඇමතුම් යොමු කිරීමෙන් මේ පසු පස ඇති කූට සැලැස්ම නොදන්නා පිරිස් ඩොලර් පන්දාහ (AU$5000),දහදාහ(AU$10000) වශයෙන් පරිත්‍යාග කරන ලදි. ඉන් ඩොලර් පනස්දාහක් (AU$50000) පිරිනමන බවට පරිත්‍යාග ලේඛනයේ මුලින්ම නම් සදහන් කොට තිබුනේ නැදිමාලේ සුදම්මා මහෙණිය සහ ඇගේ ස්වාමීපුරුශයා ගේ නම් දෙකය. එකවර මෙපමන ඩොලර් ප්‍රමානයක් පරිත්‍යාග කිරීම පිළිබදව පැසසුමක් මිස කාගෙ හෝ සැකයක් නොවන්නට විය නමුදු මෙම ව්‍යාපෘතිය කූට ලෙස ඉදිරියට ගෙනයෑම සදහා මෙසේ අඩිතාලම දමන ලද්දේ විහාරාධීපති හිමිගේ සමීපතයන්ගේ පවා ඇස්වලට වැලි ගසමිනි, සැදැහැති දායකයන්ගෙන් වසන් කරමිනි.

කලක සිට විහාරයට අවශ්‍යතාවයක් ව පැවති නව භූමි භාගයක වටිනාකම නැවත කරලියට එන්නේ පසුගිය සමයේ, පැවිදිව තම ස්වාමියා සමග එකට වාසය කරන නැදිමාලේ සුදම්මා මෙහෙණියට සමාජයෙන් එල්ල වූ චෝදනාත් සමගය (ඒ කාල වකවානුවේය). මේ සම්බන්දව ඕස්ට්‍රේලියාවේ ගෝල්ඩ් කෝස්ට් හී වෙසෙන ලාංකික නමක් දරන කාන්තාවක් විසින් ඇයගේ මුහුනු පෝතේ පලකෙරූ කරුනු සමග ඇයගේ නිරුවත එලිවූවා පමනක් නොව මෙම චෝදනා හමුවේ ඇයට නිවසින් බැහැරව වාසය කිරීමෙ අවශ්‍යතාවය සහ වැදගත්කම නැවතත් පසක් වන්නට විය හැක.(මෙම ලිපිය පොදුවේ සංසරණය වූ නිසාවෙන් කතෘ අවසරයකින් තොරව -” බ්‍රිස්බේන් වංච මෙහෙණිය පිළිබද හෙලිදරව්ව” වශයෙන් වෙන්ම පලකර ඇත) ඇයගේ ස්වාමියාද කීපවරක් මේ වන විට රෝගී තත්වයට පත්වීමෙන් ඔවුන් පොදුවේ වාසය කරන නිවසේ පලහිලව්ව විසදනු වස්, තව දුරටත් පංසලක් වශයෙන් පවත්වාගෙන යැමේ ප්‍රායෝගික ගැටලුවද යනාදි කරුනු සැලකිල්ලට ගනිමින්; ඇයගේ ගුරුවර වන පුජ්‍ය වත්තේගම ධම්මාවාස විහාරාධීපති හිමි මාර්ගයෙන් මෙහෙණියක් වශයෙන් තම පැවැත්ම කෙසේ හෝ සුරක්ෂා කරගත යුතු යැයි සිතුවා විය හැක. 

මේ සියලු කාරනා හමුවේ බ්‍රිස්බේන් සැදැහැතුන් පමනක් නොව සමස්ථ ඔස්ට්‍රේලියාවෙ වෙසෙන බෞද්ධ ප්‍රජාව හමුවේ භාවනා මද්‍යස්ථානයක් ගැනීමෙ අරමුණ ඉදිරියට දමමින් භාවනා මද්‍යස්ථානයකට නුසුදුසු මෙම භූමිභාගය ඉදිරි වසර තිහකට ඔස්ට්‍රේලියානු ඩොලර් ලක්ශ හතරක (AU$400000) මුදලකට නය වෙමින්, එය පියවන ලෙස බදුගෙවන ජනතාවගෙන් ඉල්ලා සිටින්නේ, විශ්‍රාම වැටුපක් සමග තම සැදෑසමයේ අදූරදර්ශි ලෙස පැවිද්දට පැමිනි නැදිමාලේ සුදම්මා මෙහෙණියගේ නිවාස ප්‍රශ්නය විසදනු විනා ශාසනික අරමුණක් ඉශ්ට සිද්ද කිරීම නොවේය යන්න දැන් පැහැදිලිය.

2019 සැප්තැම්බර් 24 දින විහාරස්ථානයෙන් ප්‍රජාව වෙත නිකුත්වූ ඉහත පනිවුඩයේ අවසාන වගන්තිය යටතෙ දක්වා ඇති පරිදි “විහාරස්ථානය යටතේ පැවිදිවන මෙහෙණින් වහන්සේලාට නවාතැන් පහසුකම් සැපයීම” හැර උක්ත සියලු කාරනා දැනට විහාරස්තානය සතුව පවතින යටිතල පහසුකම් යටතේ සිදුකර ගත හැකි ඒවාය. ලංකාරාම විහාරස්ථානය යටතේ පැවිදිවූ මෙහෙණින් වහන්සේලාද ඇත්තේ එක නමකි ! මෙම කරුන ඇස නොගැටෙන සේ යටින්ම (යට) ගසා ඇත්තේ එය එතරම්ම වැදගත් නොවන නිසාම විය නොහැක.

මෙම සියලු කරුනු සනාථ වන්නේ භූමිභාගය ලබාගැනීමෙ මූලික අඩිතාලම දැමීමෙන් පසු භූමිය මිලදී ගැනීමෙ ගිවිසුමට ප්‍රථම නැදිමාලේ සුදම්මා මෙහෙණිය විසින් සකස් කරන ලද නයිතික ලියැවිල්ලක මගින් මෙම භූමිභාගයෙ කොටසක් ඇයට වෙන්කර දෙන මෙන් යොමු කෙරුනු ලිපියකි. මෙය දායක කමිටුව හමුවේ සාකච්ජාවට හෝ අදහස් වීමසීමට බදුන් නොකොට, විහාරාධීපති විසින් එය සම්මත කොට අත්සන් කරනා මෙන් දායක සභා කමිටුව ඉදිරියේ පෙරැත්ත කිරීමෙන් බළලා එලියට පැනීය.

මෙසේ නැදිමාලේ සුදම්මා මෙහෙණිය විසින් සකස්කරන ලද නයිතික ලියවිල්ලෙන් ඉල්ලා සිට තිබුනේ තමන් විසින් මෙම භූමිභාගය සදහා පිරිනමනා  ඕස්ට්‍රේලියානු ඩොලර් පනස්දාහක (AU$50000) මුදලට සාදාරනය ඉටුකරනු වස් නව නව භූමි භාගයේ වාසස්ථානයක් සාදාගැනීමට නීතිමය එකගතාවයක් ඇතිකරගැනීමයි. හාස්‍යට කරුන නම්  එම ලියැකියවිල්ල යෝජනාවක් වශයෙන් විහාරස්ථ දායක සභාවෙ කරුනු  විමසා බලා පිළිතුරු සැපයීම වෙනුවට නැදිමාලේ සුදම්මා සහ ඇයගේ ස්වාමිපුරුෂයා  විසින් විහාරස්ථානයට සමස්තයක් වශයෙන් මේ දක්වා කල සේවය සලකා මෙම  ලියවිල්ලට අත්සන යොදන මෙන් විහාරාධීපති  උගත් දායක සභාවෙන් ඉල්ලා සිටීම සහ පෙලබවීමට තැත්කිරීමය.

ඉංජිනේරුවරුන්, වෛද්‍යවරු, ඝණකාධීකාර වරුන්ගෙන් සමන්විත විද්වත් දායක සභාව ලංකාරාම විවිහාරස්ථ ව්‍යවස්තාවිරෝධී මෙම යෝජනාවට  එකහෙලා විරුද්ධතාවය පලකර ඇත්තේ මෙසේ දායක වන සියලු දෙනාගේ මුදලට මිලදී ගන්නා භූමිභාගයෙන් කොටස කොටස වෙන්කර දීමට සිදුවුවහොත් නැදිමාලේ සුදම්මා මෙහෙණියට පමනක් කොටසක් වෙන්කිරීම මෙයට සම්මාදම් වූ අන් සමස්ථයටම සිදුවන අසාදාරනයක් බව මතක් කර දීමෙනි. එසේ නොමැතිනම් නැදිමාලේ සුදම්මා මෙහෙණිය සහ විහාරාධීපති අතර වූ එකගතාවය හෝ කුමන්ත්‍රණය දායක කමිටුව නොදැන සිටියා විය හැක.

කෙසේ වෙතත් නැදිමාලේ සුදම්මා මෙහෙණිය සහ ඇගෙ සැමියා විසින් පූජාකිරීමට පොරොන්දු වූ ඔස්ට්‍රේලියානු ඩොලර් පනස්දාහක (AU$50000) මුදල පූජා කලේද යන්න නොදනී. (තම යෝජනාවට එකගතාවය පල නොකරන්නේ නම් තම පරිත්‍යාගය නොකරන බව පවසා තිබුනි) එය එසේම වූවාද යන්න සොයාබැලීම වටින්නේ ඇය විසින් ඇයටම නව වාසස්ථානයක් මිලදීගත්තා යැයි සමාජගත කෙරුණු  කාරනාව ද බොරුවක් වන නිසාවෙනි . 

ජනතා මුදල් මංකොල්ල කන බලය අවභාවිත කරන ගජ මිතුරන් සහ නෑදෑයනට ජනතා දේපල බලය අවබාවිත කිරීමෙන් වරප්‍රසාද සලසා දෙන්නේ දේශපාලකයෝ පමනක් නොවන බව මතක තබාගතයුතුය :එවැනි ජඩ සංස්කෘතියක් ඕස්ට්‍රේලියාව වැනි රටකද වැපිරිය හැකියැයි කෙනෙක් සිතනවා නම් එය අනුවන කමකි. එසේ කල හැක්කෙ මෝඩ බහුතරක් සිටින සමාජයක පමනි.

විහාරස්ථ දායක කමිටු තීරනය හමුවේ අසරන  වූ නැදිමාලේ සුදම්මා මෙහෙණිය  සහ වත්තේගම ධම්මාවාස හිමි අර අදින්නෙ කෙසේ හෝ මෙම දේපල සතුකර ගැනීමෙන් නුදුරු අනාගතේ අභිනව භාවනා මද්‍යස්ථානය එක් මෙහෙණින් වහන්සේ නමක් පමනක් වැඩ වාසය කරන විශ්‍රාම ශාලාවක් කිරීමටය. මන්දයත් මෙම කාරනාව මුල්කොට ගෙන එය විවේචනය කල සියලු නිත්‍යවාසික ස්වාමීන්වහන්සේලා ද මේ වන විට පංසලෙන්  නෙරපා හැරීමෙන් මෙ විහාරස්ථානය කරගෙන යැමට ඉතිරිව ඇත්තේ විහාරාධීපති හිමි සහ නැදිමාලේ සූදම්මා මෙහෙණිය පමනක් වන නිසාවෙනි. විහාරස්තායේ විහාරාධීපති හිමි හැරෙන්නට ඕස්ට්‍රේලියාවේ නිත්‍ය පදිංචිය හිමි හෝ පුරවැසිභාවය හිමි කිසිදු හිමිනමක් දැන් එහි නැත. එසේ හිමිවරු සිටින කාලයේද විහාර්ස්තානයේ එකවර සිටියේ හිමිවරු තුන්දෙනෙක් පමනය. මෙසේ හිමිවරු තුන් නමක් පමනක් වාසය කරනා විහාරස්ථානයට තව එවැනිම භූමිභාගයකට ආයෝජනය කරනු වස් බදුගෙවන දායක පිරිසගේ කැපවීම නිවන් දැක්වීමෙ අරමුණින් සාදාරනීකරනය කල හැකිද යන්න බුද්ධිමත් ජනතාව විසින් තීරනය කල යුතු දෙයකි.  

කරුනු කාරනා කෙසේ වෙතත් දායක සභාව ඉහත කරුනු කාරනා සම්බන්දයෙන් ඔස්ට්‍රේලියාවෙ ලාංකික බෞද්ධ සදැහැතියන්ට දායක සභා රැස්වීම් සටහන් උපුටාදක්වමින්  කරුනු කාරනා පැහැදිලි කිරීමක් සිදුනොකරන්නේ නම් ඔස්ට්‍රේලියාවෙ ප්‍රධාන සංඝනායක උඩරට අමරපුර උපාධ්‍යායී බ්‍රිස්බේන් හී ශ්‍රී ලංකාරාම විහාරාධීපති සහ පේරාදෙණිය ශ්‍රී සුබොධාරාමාදීපති වත්තේගම ධම්මාවාස හිමි පහත චෝදනාවන්ට ලක්වන්නෙ නිරායාසයෙනි.


1. විහාරාධීපති සාවද්‍ය  ලෙස පෞද්ගලික අරමුණක්  පෙරදැරිකොට ගෙන එය ශාසනික කටයුත්තක් ලෙස හුවා දක්වමින් දායක සභාව සහ ලාංකීය සහ සමස්ථ ඕස්ට්‍රේළියානු ප්‍රජාව නොමග යැවීම.

2. විහාරාධීපති සාවද්‍ය  ලෙස පෞද්ගලික අරමුණක්  පෙරදැරිකොට ගෙන එය ශාසනික කටයුත්තක් ලෙස හුවා දක්වමින් දායක සභාව සහ ලාංකීය සහ සමස්ථ ඕස්ට්‍රේළියානු ප්‍රජාව නොමග යවා උක්ත කරුන සදහා  මුදල් සම්මාදම් එකතු කිරීම.

3. විහාරාධීපති සාවද්‍ය ලෙස පෞද්ගලික අරමුණක්  පෙරදැරිකොට ගෙන එය ශාසනික කටයුත්තක් ලෙස හුවා දක්වමින් උක්ත කරුන සදහා සමස්ථ ඕස්ට්‍රේළියානු මහජන දායකත්වය යොදාගැනීමෙන් ඔවුන් වංචනික ක්‍රියාවකට පෙළඹවීම.

4. විහාරාධීපති සාවද්‍ය ලෙස පෞද්ගලික අරමුණක්  පෙරදැරිකොට ගෙන එය ශාසනික කටයුත්තක් ලෙස හුවා දක්වමින් උක්ත කරුන සදහා දායක සභාව ද නොමග යවා එය සභාගත කර අනුමත කරගැනීම.

5. විහාරස්ථ දායක කමිටු සභා රැස්වීමකදී උක්ත කරුන සදහා ව්‍යවස්ථා විරෝධී ක්‍රියාවකට අනුබල දීම.

6. විහාරස්ථානයට කල සේවය ඇගයීම වශයෙන් විහාරස්තානයට හිමි දේපල මුදලට පිරිනැමීමට යෝජනා කිරීම.

7. පොදු දේපල කොටස් කර මුදලට දීමට යෝජනා කිරීම.

8. අන්‍ය පාර්ශවයක් සමග පෞද්ගලික මට්ටමේ එකගතාවයකට කලින්ම එලැබ පසුව එය ශාසනික කටයුත්තක් ලෙස හුවා දක්වමින් දායක සභාව සහ ලාංකීය සහ සමස්ථ ඕස්ට්‍රේළියානු ප්‍රජාව නොමග යැවීම.

9. ඉහත කාරනා හමුවේ විහාරාධීපති හිමි විවේචනයට ලක් කෙරුවේ යැයිද, ඒ සදහා ආශීර්වාද නොකෙරීම ආදී නොයෙකුත් අපභ්‍රංස චෝදනා කරමින් විහාරවාසී හිමිවරු විහාරස්ථානයෙන් පලවා හැරීම.

කරුනු කාරනා සැලකිල්ලට ගනිමින් ඉහත චෝදනාවන්ට ලක්වන බ්‍රිස්බේන් ශ්‍රී ලංකාරාම විහාරාධීපති වත්තේගම ධම්මාවාස හිමියන් සමස්ථ ඔස්ට්‍රේලියාවාසී බෞද්ධ ප්‍රජාව වංචනික ලෙස නොමග යවා අයතා ලෙස මහජන මුදල් පෞද්ගලික කරුනක් අරබයා සම්මාදම් කොට ව්‍යවස්තා විරෝධී කටයුත්තකට අනුබල දීම සම්බන්දව විනිවිද භාවය සුරකිමින්  සමස්ත ප්‍රජාහමූවේ කරුනු දැක්වීම එම විහාරස්ථ කමිටුවේ වගකීම බවත්, විහාරස්තානයේ චිර පැවැත්මට දායක වූත් දායක නොවූත් සියලු දෙනා මේ පිළිබදව සොයා බලා කටයුතු කිරීම වගකිවයුතු පුරවැසියන් හැටියට තමාගේ යුතුකමත් වගකීමත් ද යන බව මතක්කර දෙමු.

(සැ.යු: මෙම වාර්තාකරණයේ සත්‍යාසත්‍යතාව විමසිය යුත්තේ බ්‍රිස්බෙන් ලංකාරාම විහාරස්ථ දායක සභාවෙනි. මෙම ලිපියෙහි වෙනත්දෝශයක් හෝ ඌන පූරණ ඇත්නම් අදහස් හා සංස්කරණයන් අප වෙත යොමුකරන්න. අපි වෙත ලැබෙන සියලු නිවැරදි කිරීම් සමාව භජනය කොට නැවත පලකරනු ලැබේ.)

“බ්‍රිස්බේන් වංච මෙහෙණිය පිළිබද හෙලිදරව්ව”

(සැ.යු: සමාජ මාධ්‍ය ඔස්සෙ සංසරණය වූ වාර්තාකරණයක් බැවින් කතෘ අවසරයකින් තොරව උපුටාගෙන පලකරනු ලබන ලිපියකි.-සියළුම හිමිකම් කතෘ ඇවිරිණි)

“ගිහි ගෙයටත් නැතිව මහණ කමටත් නැතිව දෙලොවක අතරමං වූ පැවිද්දා දෙකොණින් ඇවිලෙන මැද අශූචි තැවරුණ ගමටත් නැති, වනයටත් නැති සොහොන් පෙණෙල්ලක් වැනිය”

බුදුන් වහන්සේගේ මේ උපමාව බැලූ බැල්මට නිග්‍රහයක් මෙන් පෙණුනද කරුණා පෙරදැරිවම කිවූ වදනකි. ගිහි ගෙයටත් නැතිව මහණ කමටත් නැතිව දෙලොවක අතරමං වූ තවත් එවැනි චරිතයක් වන බ්‍රිස්බේන් වාසී නැදිමාලේ සුධම්මා මැතිණිය පිලිබද හෙලිදරව්ව ඔබ වෙත ගෙන ඒම කාලොචිත යැයි සිතමු. ගිහියන් භික්ෂූන්ට සිවුපසයෙන් සලකන්නෙ ඔවුන් නිවන් දකින්න කටයුතු කරනවා කියන පොරොන්දුව මත සිවුර දරා සිටින නිසයි. ඔවුන් වෙනත් දේක යෙදෙනවා නම් ඔවුන් කරන්නෙ ගිහියන්ට වංචා කිරීමක්.

පැවිදි වන මොහොතේ පටන් භික්ශූන් වහන්සේ නම්ක් විනය නීති රකින්නට බැඳී සිටිනවා. ගිහියා භික්ෂූන් දෙස විවේචනාත්මකව නොබැලිය යුතුයැයි අදහසක් පැවතුණද බෞද්ධයා කළ යුත්තේ සිහිනුවණ නැති අන්ධයන් මෙන් නුසුදුස්සන් පිදීම නොව පිදිය යුත්තා සොයා ගැනීමය.

අප භික්ෂූන් වහන්සේ දෙස බැලිය යුත්තේ පුහුදුන් අපේ කෙටි මිනුම්දඬුවලට අනුව නොවේ. අප අතර හැසිරෙන භික්ෂූන් වහන්සේ බුදුන් වහන්සේ විසින් ගරු කටයුතු, පිදිය යුතු භික්ෂූන් හැසිරිය යුතුයැයි පෙන්වාදී ඇති ආකාරයට හැසිරෙනවාද යන්න සිතෙහි තබාගෙනය…

භික්ෂූන් වහන්සේලා හැසිරිය යුත්තේ “ඔබවත්, මම වත්, වෙනත් කෙනෙකුවත්” නියම කරන ආකාරයෙන් නොවේ. බුදුන් වහන්සේ නියම කළ ආකාරයෙනුයි. “මම ගිහියන්ගේ ආකාරයෙන්  වෙනස් ආකාරයට පැමිණියේ වෙමි” යිද “මම ගිහියන්ට වෙනස් ආකාරයෙන් හැසිරියයුතුය”යි ද පැවිද්දා නිතර නිතර මෙනෙහි කළයුතු බව අංගුත්තර දසක නිපාතයෙහි දැක්වේ.

භික්ෂූන් ගිහියන් මෙන් අසංවරව හැසිරීමෙන් අසරණ වන්නේ ගිහියන්ය. අසංවර, අශීලාචාර ගිහියාට ආදර්ශයක්, ආලෝකයක් වන්නේ බුදුන් වහන්සේ විසින් ගරු කටයුතු, පිදිය යුතු භික්ෂූන් වහන්සේ හැසිරිය යුතුයැයි පෙන්වාදී ඇති ආකාරයට හැසිරෙන සංවර, සුපේෂල ශික්ෂාකාමී භික්ෂූන් වහන්සේය.

එනමුත් නැදිමොලේ සුධම්මා ලෙස පැවිදිව වසර දහයක් ඉක්ම වුවද, ඕස්ට්‍රේලියාවේ බ්‍රිස්බේන් නුවර තම සැමියා සමග නිවසේ වාසය කරමින් සසුනට සහ මුලු මහත් භික්කු , භික්ෂුණී පරපුරටම නිගා දෙන ආකාරයෙන් මහණ දම පවත්වා ගෙන යන වංචනික පැවිදි දිවිපෙවතක් ගතකරන ඇය පිලබද හෙලිදරව් කිරීම සුවහසක් ඕස්ට්‍රේලියා වාසී ලාංකික බෟද්ධ ජනතාවගේ දැන ගැනීම පිනිසත් ඇයගේ එම ක්‍රියාපටිපාටිය පිලිකුල් සහගතව හෙලා දැකීම පිනිසත් මෙසේ සටහන් කරමු.